दिल्ली (मेट्रो रेल न्यूज): भारतीय रेल्वेने चंबा आणि कोरबा दरम्यान रेल्वे मार्ग बांधण्यासाठी 755 कोटी रुपयांच्या रेल्वे प्रकल्पाला हिरवा कंदील दिला आहे. या प्रकल्पामुळे भारतातील सर्वात व्यस्त कोळसा वाहतूक मार्गांमध्ये सुधारणा होईल आणि भविष्यात अधिक मालगाड्या हाताळण्यासही मदत होईल. 42 किमी लांबीचा चंपा-कोरबा तिसरा मार्ग प्रकल्प दक्षिण पूर्व मध्य रेल्वे (एस. ई. सी. आर.) क्षेत्रांतर्गत विकसित केला जाईल.
या प्रकल्पात मदवारणी-सरगबुंदिया विभागाचा समावेश नाही, ज्याला भारतीय रेल्वेने यापूर्वीच मंजुरी दिली होती. भारतीय रेल्वेने आपल्या मिशन 3000 एम. टी. आणि हाय-डेन्सिटी नेटवर्क (एच. डी. एन.) कार्यक्रमांतर्गत हा मार्ग निश्चित केला आहे.
कोळशाच्या वाहतुकीसाठी महत्त्वाचा दुवा
भारताच्या ऊर्जा क्षेत्रासाठी कोरबा खूप महत्वाचे आहे आणि सर्वात जास्त औष्णिक ऊर्जा प्रकल्प असल्यामुळे ते भारताची ऊर्जा राजधानी म्हणूनही ओळखले जाते. चंपा-कोरबा मार्ग दक्षिण पूर्व कोलफील्ड्स लिमिटेड (एस. ई. सी. एल.) आणि महानदी कोलफील्ड्स लिमिटेड (एम. सी. एल.) द्वारे चालवल्या जाणाऱ्या कोळसा खाणींना राष्ट्रीय रेल्वे जाळे आणि व्यस्त मुंबई-हावडा उच्च घनता मार्गिकेशी जोडतो. सध्या, हा विभाग व्यवस्थापित करतोः
Get the Daily Metro & Rail Brief
Join 125,000+ metro and rail professionals. Project updates, new tenders and contract awards from across India, in your inbox every day.
- दररोज प्रवासी गाड्यांच्या सुमारे 10 जोड्या
- दररोज सुमारे 55 जोड्या मालगाड्या
एस. ई. सी. एल. आणि एम. सी. एल. प्रदेशातील कोळशाचे उत्पादन अंदाजे 247 दशलक्ष टन वार्षिक (एम. टी. पी. ए.) आहे. भविष्यात ही संख्या सुमारे 450 एम. टी. पी. ए. पर्यंत वाढेल अशी अधिकाऱ्यांची अपेक्षा आहे, ज्यामुळे रेल्वे जाळ्यामध्ये सुमारे 200 एम. टी. पी. ए. अतिरिक्त कोळसा वाहतूक वाढेल.
या प्रकल्पाचे फायदे
तिसऱ्या मार्गामुळे या मार्गावरील क्षमता वाढेल आणि भारतीय रेल्वेला प्रवासी आणि मालवाहतूक या दोन्हींचे व्यवस्थापन करण्यासाठी अधिक लवचिकता मिळेल. प्रकल्पाच्या अंदाजानुसार नवीन मार्ग पुढीलप्रमाणे असेलः
- मालगाड्यांच्या वाहतुकीसाठी 5.95 एम. टी. पी. ए. ला पाठिंबा
- प्रत्येक दिशेने दररोज दोन अतिरिक्त प्रवासी गाड्या चालविण्यास परवानगी द्या
या प्रकल्पामुळे सुमारे 85 कोटी रुपयांची अतिरिक्त वार्षिक निव्वळ कमाई होईल अशी भारतीय रेल्वेलाही अपेक्षा आहे. मालवाहतूक सेवा देखील सुमारे 82 कोटी रुपयांचे योगदान देऊ शकतात, तर प्रवासी आणि प्रशिक्षण सेवा सुमारे 3 कोटी रुपयांची भर घालू शकतात.
कमी होणारा विलंब आणि अधिक चांगली कार्यक्षमता
क्षमता मर्यादेमुळे मालगाड्या सध्या या विभागात प्रत्येक दिशेने सुमारे पाच मिनिटांच्या विलंबाला सामोरे जात आहेत. नवीन मार्ग हे थांबे कमी करण्यास आणि एकूण कामकाज वाढवण्यास मदत करेल. भारतीय रेल्वेचा अंदाज आहे की नजरकैदेत ठेवण्याचा कालावधी कमी झाल्यास दरवर्षी सुमारे 1.30 कोटी रुपयांची परिचालन बचत होऊ शकते.
हेही वाचाः उत्तर प्रदेश सरकारने कानपूर मेट्रोच्या बारा-8-नौबस्ता मार्गाला मंजुरी दिली