ప్రధాన మంత్రి శ్రీ నరేంద్ర మోదీ అధ్యక్షతన జరిగిన కేంద్ర మంత్రివర్గ సమావేశం భారతీయ రైల్వేల పరివర్తనాత్మక సంస్థాగత పునర్నిర్మాణానికి ఆమోదం తెలిపింది. ఈ చారిత్రాత్మక సంస్కరణ భారతీయ రైల్వేలను భారతదేశ వికాస యాత్రకు వృద్ధి చోదక శక్తిగా మార్చాలనే ప్రభుత్వ దార్శనికతను సాధించడంలో చాలా దూరం వెళుతుంది.
ఈ సంస్కరణల్లో ఇవి ఉన్నాయిః
రైల్వేలకు చెందిన ప్రస్తుతం ఉన్న ఎనిమిది గ్రూప్ ఎ సేవలను ఇండియన్ రైల్వే మేనేజ్మెంట్ సర్వీస్ (ఆర్ఎంఎస్) అనే కేంద్ర సేవగా ఏకీకృతం చేయడం.
నలుగురు సభ్యులు, కొంతమంది స్వతంత్ర సభ్యులతో సి. ఆర్. బి. నేతృత్వంలో రైల్వే బోర్డు పునర్వ్యవస్థీకరణ
Get the Daily Metro & Rail Brief
Join 125,000+ metro and rail professionals. Project updates, new tenders and contract awards from across India, in your inbox every day.
ఇండియన్ రైల్వే మెడికల్ సర్వీస్ (ఐఆర్ఎంఎస్) యొక్క ప్రస్తుత సేవకు తత్ఫలితంగా ఇండియన్ రైల్వే హెల్త్ సర్వీస్ (ఐఆర్హెచ్ఎస్) గా పేరు మార్చబడుతుంది
రాబోయే 12 సంవత్సరాల్లో 50 లక్షల కోట్ల రూపాయల పెట్టుబడితో ప్రయాణికులకు భద్రత, వేగం మరియు సేవల అత్యున్నత ప్రమాణాలను ఆధునీకరించి, అందించడానికి రైల్వేలు ప్రతిష్టాత్మక కార్యక్రమాన్ని కలిగి ఉన్నాయి. దీనికి వేగం మరియు స్థాయి అవసరం, మరియు ఈ పనిపై ఏక మనస్సుతో పనిచేయడానికి మరియు సవాళ్లకు ప్రతిస్పందించగల సామర్థ్యం ఉన్న ఏకీకృత, చురుకైన సంస్థ అవసరం. రైల్వే బడ్జెట్ను కేంద్ర బడ్జెట్లో విలీనం చేయడం, జీఎంలు, క్షేత్రస్థాయి అధికారులకు సాధికారత కల్పించే అధికారాల ప్రతినిధి బృందం, పోటీదారులైన ఆపరేటర్లను రైళ్లను నడపడానికి అనుమతించడం మొదలైన వాటితో సహా ప్రస్తుత ప్రభుత్వ హయాంలో చేపట్టిన సంస్కరణల శ్రేణిలో నేటి సంస్కరణలు ఉన్నాయి.
తదుపరి స్థాయి సవాళ్లను ఎదుర్కోవటానికి మరియు ఇప్పటికే ఉన్న వివిధ ఇబ్బందులను ఎదుర్కోవటానికి ఈ చర్య తీసుకోవలసిన అవసరం ఉంది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా కార్పొరేటైజ్ చేయబడిన రైల్వే వ్యవస్థల మాదిరిగా కాకుండా, భారతీయ రైల్వేలను ప్రభుత్వం నేరుగా నిర్వహిస్తుంది. ఇది ట్రాఫిక్, సివిల్, మెకానికల్, ఎలక్ట్రికల్, సిగ్నల్ & టెలికాం, స్టోర్లు, పర్సనల్ మరియు అకౌంట్స్ మొదలైన వివిధ విభాగాలుగా నిర్వహించబడుతుంది. ఈ విభాగాలు పై నుండి క్రిందికి నిలువుగా వేరు చేయబడి ఉంటాయి మరియు రైల్వే బోర్డులో కార్యదర్శి స్థాయి అధికారి (సభ్యుడు) నాయకత్వం వహిస్తారు. ఈ విభాగం యొక్క సంస్థ రైల్వే యొక్క అట్టడుగు స్థాయి వరకు లోతుగా నడుస్తుంది. సేవల ఏకీకరణ ఈ 'డిపార్ట్మెంటలిజం' ను అంతం చేస్తుంది, రైల్వేలు సజావుగా పనిచేయడాన్ని ప్రోత్సహిస్తుంది, నిర్ణయం తీసుకోవడాన్ని వేగవంతం చేస్తుంది, సంస్థ కోసం ఒక పొందికైన దృష్టిని సృష్టిస్తుంది మరియు హేతుబద్ధమైన నిర్ణయం తీసుకోవడాన్ని ప్రోత్సహిస్తుంది.
రైల్వేలను సంస్కరించడానికి ప్రకాష్ టాండన్ కమిటీ (1994), రాకేష్ మోహన్ కమిటీ (2001), సామ్ పిత్రోడా కమిటీ (2012) మరియు బిబేక్ దేబ్రాయ్ కమిటీ (2015) తో సహా వివిధ కమిటీలు సేవల ఏకీకరణను సిఫార్సు చేశాయి.
2019 డిసెంబర్ 7,8 తేదీల్లో ఢిల్లీలో జరిగిన రెండు రోజుల సదస్సు "పరివర్తన సంఘం" లో రైల్వే అధికారుల అపారమైన మద్దతు, ఏకాభిప్రాయంతో ఈ సంస్కరణను చేపట్టారు. ఈ భావనతో వ్యవహరించడానికి, రైల్వే అధికారులలో వారి సలహాలు విలువైనవని విశ్వాసం కలిగించడానికి, రైల్వే బోర్డు 2019 డిసెంబర్ 8న జరిగిన సమావేశంలో బోర్డు యొక్క అసాధారణ సమావేశాన్ని నిర్వహించి, పేర్కొన్న వాటితో సహా అనేక సంస్కరణలను సిఫారసు చేసింది.
తదుపరి నియామక చక్రం నుండి "ఇండియన్ రైల్వేస్ మేనేజ్మెంట్ సర్వీస్" (ఐఆర్ఎంఎస్) అనే ఏకీకృత గ్రూప్ ఎ సేవను రూపొందించాలని ఇప్పుడు ప్రతిపాదించబడింది. వచ్చే నియామక సంవత్సరంలో నియామకాన్ని సులభతరం చేయడానికి డిఓపిటి మరియు యుపిఎస్సి లతో సంప్రదించి కొత్త సేవను సృష్టించబడుతుంది. ఇది అవసరానికి అనుగుణంగా ఇంజనీర్లు/ఇంజనీర్లు కానివారిని నియమించడానికి రైల్వేలకు వీలు కల్పిస్తుంది మరియు వృత్తి పురోగతిలో రెండు వర్గాలకు సమాన అవకాశాన్ని అందిస్తుంది. న్యాయబద్ధత మరియు పారదర్శకతను నిర్ధారించడానికి క్యాబినెట్ నియమించే ప్రత్యామ్నాయ యంత్రాంగం ఆమోదంతో డిఓపిటి తో సంప్రదించి రైల్వే మంత్రిత్వ శాఖ సేవల యొక్క పద్ధతులు మరియు ఏకీకరణను రూపొందిస్తుంది. ఈ ప్రక్రియ ఒక సంవత్సరంలో పూర్తవుతుంది.
కొత్తగా నియమించబడిన అధికారులు అవసరానికి అనుగుణంగా ఇంజనీరింగ్ మరియు నాన్-ఇంజనీరింగ్ విభాగాల నుండి వస్తారు మరియు వారి ఆప్టిట్యూడ్ మరియు స్పెషలైజేషన్ ప్రకారం పోస్ట్ చేయబడతారు, తద్వారా వారు ఒక రంగంలో ప్రత్యేకత సాధించడానికి, మొత్తం దృక్పథాన్ని అభివృద్ధి చేయడానికి మరియు సీనియర్ స్థాయిలో సాధారణ నిర్వహణ బాధ్యతలను చేపట్టడానికి వారిని సిద్ధం చేస్తారు. జనరల్ మేనేజ్మెంట్ స్థానాలకు ఎంపిక మెరిట్ ఆధారిత వ్యవస్థ ద్వారా జరుగుతుంది.
రైల్వే బోర్డు ఇకపై డిపార్ట్మెంటల్ లైన్లలో నిర్వహించబడదు మరియు ఫంక్షనల్ లైన్లలో ఏర్పాటు చేయబడిన సన్నని నిర్మాణంతో భర్తీ చేయబడుతుంది. దీనికి ఒక ఛైర్మన్ ఉంటారు, ఆయన 'చీఫ్ ఎగ్జిక్యూటివ్ ఆఫీసర్ (సిఈఓ)' గా వ్యవహరిస్తారు, వీరితో పాటు వరుసగా మౌలిక సదుపాయాలు, కార్యకలాపాలు మరియు వ్యాపార అభివృద్ధి, రోలింగ్ స్టాక్ మరియు ఫైనాన్స్కు బాధ్యత వహించే నలుగురు సభ్యులు ఉంటారు. ఛైర్మన్ ఒక డిజి (హెచ్ఆర్) సహాయంతో మానవ వనరుల (హెచ్ఆర్) కు బాధ్యత వహించే కేడర్ నియంత్రణ అధికారిగా ఉంటారు.
3 అత్యున్నత స్థాయి పోస్టులు రైల్వే బోర్డు నుండి సరెండర్ చేయబడతాయి మరియు రైల్వే బోర్డు యొక్క మిగిలిన అన్ని పోస్టులు వారు ఏ సేవకు చెందినవారైనా సరే అధికారులందరికీ అందుబాటులో ఉంటాయి. బోర్డు కొంతమంది స్వతంత్ర సభ్యులను కూడా కలిగి ఉంటుంది (ఎప్పటికప్పుడు సమర్థ అధికారం నిర్ణయించే సంఖ్య), వారు పరిశ్రమ, ఆర్థిక, ఆర్థిక మరియు నిర్వహణ రంగాలలో ఉన్నత స్థాయిలతో సహా లోతైన జ్ఞానం మరియు 30 సంవత్సరాల అనుభవం కలిగిన అత్యంత విశిష్ట నిపుణులుగా ఉంటారు.
స్వతంత్ర సభ్యులు వ్యూహాత్మక దిశను నిర్దేశించడంలో రైల్వే బోర్డుకు సహాయం చేస్తారు. పునర్వ్యవస్థీకరించిన బోర్డులో అధికారులను నియమించేలా లేదా వారి పదవీ విరమణ వరకు అదే వేతనం మరియు హోదాలో సర్దుబాటు చేసేలా తగిన జాగ్రత్తలు తీసుకుంటూ బోర్డు ఆమోదం పొందిన తరువాత పునర్వ్యవస్థీకరించిన బోర్డు పనిచేయడం ప్రారంభిస్తుంది.