ਮਦੁਰਾਈ ਦੀ ਖੋਜ
ਮਦੁਰਾਈ, ਜੋ ਵੈਗਾਈ ਨਦੀ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਦੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਰਾਜਧਾਨੀ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। "ਤੂੰਗਾ ਨਗਰਮ" ਜਾਂ "ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਜੋ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਸੌਂਦਾ" ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਮਦੁਰਾਈ ਆਪਣੀ ਅਮੀਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਾਸਤ ਅਤੇ ਜੀਵੰਤ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਆਰਥਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ, ਮਦੁਰਾਈ ਦੱਖਣੀ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਉਦਯੋਗਿਕ ਅਤੇ ਵਿਦਿਅਕ ਕੇਂਦਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਆਟੋਮੋਬਾਈਲ, ਰਬਡ਼, ਰਸਾਇਣਕ ਅਤੇ ਗ੍ਰੇਨਾਈਟ ਨਿਰਮਾਣ ਉਦਯੋਗ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਖੇਤਰ ਹਨ। ਆਰਕੀਟੈਕਚਰਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ, ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਖਾਕਾ ਕੂਡਲ ਅਜ਼ਾਗਰ ਅਤੇ ਮੀਨਾਕਸ਼ੀ ਮੰਦਰਾਂ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਮਦੁਰੈ ਦੇ ਭੂਗੋਲਿਕ ਅਤੇ ਰੀਤੀ ਰਿਵਾਜਾਂ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਬਿੰਦੂਆਂ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ।
ਸ਼ਹਿਰ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਆਵਾਜਾਈ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਟਿਕਾਊ ਸ਼ਹਿਰੀ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ, ਚੇਨਈ ਮੈਟਰੋ ਰੇਲ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ (ਸੀ. ਐੱਮ. ਆਰ. ਐੱਲ.) ਨੇ ਮਦੁਰੈ ਮੈਟਰੋ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਮਦੁਰਾਈ ਦੇ ਜਨਤਕ ਆਵਾਜਾਈ ਦੇ ਵਿਸਤਾਰ ਦਾ ਇੱਕ ਰਣਨੀਤਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਆਵਾਜਾਈ ਦੀ ਭੀਡ਼ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣਾ, ਕੁਸ਼ਲ ਆਵਾਜਾਈ ਵਿਕਲਪ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਖੇਤਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਕੇ ਸਥਾਨਕ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ ਹੈ।
ਮਦੁਰਾਈ ਮੈਟਰੋ ਦੀ ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਮਦੁਰਾਈ ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਨ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇਸ ਦੇ ਮੈਟਰੋ ਖੇਤਰ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 2024 ਵਿੱਚ 1,872,000 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 2023 ਤੋਂ 2.07% ਵਾਧਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਿਰੰਤਰ ਵਾਧੇ ਨਾਲ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਆਵਾਜਾਈ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਉੱਤੇ ਵਾਧੂ ਦਬਾਅ ਪੈਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਨਿੱਜੀ ਵਾਹਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਸਡ਼ਕਾਂ ਉੱਤੇ ਭੀਡ਼ ਲੱਗੇਗੀ।
Get the Daily Metro & Rail Brief
Join 125,000+ metro and rail professionals. Project updates, new tenders and contract awards from across India, in your inbox every day.
ਮੈਟਰੋ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੀ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਨਾਲ ਇੱਕ ਉੱਚ ਸਮਰੱਥਾ, ਕੁਸ਼ਲ ਜਨਤਕ ਆਵਾਜਾਈ ਵਿਕਲਪ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਕੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦਾ ਹੱਲ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਇਹ ਵਧ ਰਹੀ ਆਬਾਦੀ ਦੀਆਂ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਵਾਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰੇਗਾ, ਸੰਭਾਵਤ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਸਡ਼ਕ ਨੈੱਟਵਰਕ ਉੱਤੇ ਭੀਡ਼ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰੇਗਾ।
ਮਦੁਰਾਈ ਮੈਟਰੋ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਮਾਸ ਰੈਪਿਡ ਟ੍ਰਾਂਜ਼ਿਟ ਸਿਸਟਮ (ਐੱਮ. ਆਰ. ਟੀ. ਐੱਸ.) ਹੈ ਜੋ ਮਦੁਰਾਈ ਮੈਟਰੋਲਾਈਟ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਮਦੁਰਾਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੈਟਰੋ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਦੇ ਰਾਜਪਾਲ, ਬਨਵਾਰੀਲਾਲ ਪੁਰੋਹਿਤ ਦੁਆਰਾ ਐਲਾਨੇ ਗਏ ਇੱਕ ਵਿਵਹਾਰਕਤਾ ਅਧਿਐਨ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਭਰ ਵਿੱਚ ਜਨਤਕ ਆਵਾਜਾਈ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਵੱਡੇ ਯਤਨ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਸਲੇਮ ਅਤੇ ਤਿਰੂਚਿਰਾਪੱਲੀ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਸਰਕਾਰੀ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ
- ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦਾ ਐਲਾਨ
ਮਦੁਰਾਈ ਮੈਟਰੋ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ 2021 ਦੇ ਬਜਟ ਸੈਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਸਾਬਕਾ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ ਪਲਾਨੀਵੇਲ ਤਿਆਗਾ ਰਾਜਨ ਦੁਆਰਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਪਹਿਲ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਦੇ ਟੀਅਰ II ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮੈਟਰੋ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਯੋਜਨਾ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।
- ਬਜਟ ਦੀ ਵੰਡ
ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਰਾਜ ਭਰ ਵਿੱਚ ਮੈਟਰੋ ਅਤੇ ਮੋਨੋਰੇਲ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਲਈ ਲਗਭਗ ₹60,000 ਕਰੋਡ਼ ਰੁਪਏ ਅਲਾਟ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਮਦੁਰਾਈ ਮੈਟਰੋ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਉੱਤੇ ਲਗਭਗ ₹11,368 ਕਰੋਡ਼ ਰੁਪਏ ਦੀ ਲਾਗਤ ਆਉਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ।
- ਆਰਜ਼ੀ ਫੰਡਿੰਗ ਢਾਂਚਾ
ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਈ ਵਿੱਤੀ ਮਾਡਲ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਯੋਗਦਾਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨਃ
- ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰਃ ਕੁੱਲ ਫੰਡਿੰਗ ਦਾ 20 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ।
- ਰਾਜ ਸਰਕਾਰਃ ਕੁੱਲ ਫੰਡਿੰਗ ਦਾ 20 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ।
- ਬਾਹਰੀ ਵਿੱਤੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂਃ 60 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਫੰਡਿੰਗ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਿੱਤੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਏਸ਼ੀਅਨ ਇਨਫਰਾਸਟ੍ਰਕਚਰ ਇਨਵੈਸਟਮੈਂਟ ਬੈਂਕ (ਏ. ਆਈ. ਆਈ. ਬੀ.) ਤੋਂ ਆਉਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੇ ਵਿੱਤ ਪੋਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦਿਖਾਈ ਹੈ।
ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ
ਮਦੁਰੈ ਮੈਟਰੋ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਚੇਨਈ ਮੈਟਰੋ ਰੇਲ ਲਿਮਟਿਡ (ਸੀ. ਐੱਮ. ਆਰ. ਐੱਲ.) ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਜੋ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਐਗਜ਼ੀਕਿਊਟਿੰਗ ਏਜੰਸੀ (ਪੀ. ਈ. ਏ.) ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸੀ. ਐੱਮ. ਆਰ. ਐੱਲ. ਮਦੁਰੈ ਵਿੱਚ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਣ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਮੈਟਰੋ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਆਖਰੀ ਸੰਚਾਲਨ ਤੱਕ ਪੂਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ।
ਮਦੁਰਾਈ ਮੈਟਰੋ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੇ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਰੂਟ
ਪਡ਼ਾਅ 1
ਲਾਈਨ 1: ਤਿਰੂਮੰਗਲਮ-ਓਥਕਦਾਈ
- ਦੂਰੀਃ 31 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (ਲਗਭਗ)
- ਐਲੀਵੇਟਿਡ ਸਟ੍ਰੈਚਃ ਲਗਭਗ 27 ਕਿਲੋਮੀਟਰ
- ਭੂਮੀਗਤ ਖਿੱਚਃ ਲਗਭਗ 5 ਕਿਲੋਮੀਟਰ
- ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀਃ 20
- ਅਸਥਾਈ ਸਟੇਸ਼ਨਃ ਤਿਰੂਮੰਗਲਮ, ਕੱਪਲੂਰ ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ਾ, ਧਰਮਥੁਪੱਟੀ, ਥੋਪੁਰ, ਤਿਰੂਨਗਰ, ਤਿਰੂਪਰਨਕੁੰਦਰਮ, ਪਸੁਮਲਾਈ, ਵਸੰਤਾ ਨਗਰ, ਮਦੁਰਾਈ ਕਾਲਜ, ਮਦੁਰਾਈ ਜੰਕਸ਼ਨ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ, ਸਿਮਮਕੱਲ, ਕੀਝਾਵਾਸਲ, ਥਰਕੁਵਸਾਲ, ਗੋਰੀਪਾਲਯਮ, ਪੁਲਿਸ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਦਾ ਦਫ਼ਤਰ, ਕੇ ਪੁਦੁਰ, ਮੱਟੂਥਾਵਾਨੀ, ਉਥਾਂਗੁਡੀ, ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਬੈਂਚ ਅਤੇ ਓਥਕਦਾਈ
ਮਦੁਰਾਈ ਮੈਟਰੋ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਈ ਸਮਾਂ-ਰੇਖਾ
| 2012 ਵਿੱਚ | ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਦੀ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਜੇ. ਜੈਲਾਲਤਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਮਦੁਰਾਈ, ਤਿਰੂਚਿਰਾਪੱਲੀ, ਤਿਰੂਨੇਲਵੇਲੀ ਅਤੇ ਸਲੇਮ ਸਮੇਤ ਦੂਜੇ ਦਰਜੇ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਮੋਨੋਰੇਲ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ |
| ਸੰਨ 2021 | ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਐੱਮ. ਕੇ. ਸਟਾਲਿਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਦੂਜੇ ਦਰਜੇ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਲਈ ਮੈਟਰੋ ਰੇਲ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਦੁਰੈ ਮੈਟਰੋ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਸੰਕਲਪਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ। |
| 2022 ਵਿੱਚ | ਬਾਲਾਜੀ ਰੇਲ ਰੋਡ ਸਿਸਟਮਜ਼ (ਬੀ. ਏ. ਆਰ. ਐੱਸ. ਵਾਈ. ਐੱਲ.) ਨੇ ਮਦੁਰੈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਾਸ ਰੈਪਿਡ ਟ੍ਰਾਂਜ਼ਿਟ ਸਿਸਟਮ (ਐੱਮ. ਆਰ. ਟੀ. ਐੱਸ.) ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਵਿਵਹਾਰਕਤਾ ਅਧਿਐਨ ਰਿਪੋਰਟ (ਡੀ. ਐੱਫ. ਐੱਸ. ਆਰ.) ਆਯੋਜਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਟੈਂਡਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। |
| ਫਰਵਰੀ 2023 | ਸੀ. ਐੱਮ. ਆਰ. ਐੱਲ. ਨੇ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਰਿਪੋਰਟ (ਡੀ. ਪੀ. ਆਰ.) ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ ਬੋਲੀਆਂ ਮੰਗੀਆਂ ਹਨ। |
| ਮਾਰਚ 2023 | ਆਰਵੀ ਐਸੋਸੀਏਟਸ ਨੂੰ ਡੀ. ਪੀ. ਆਰ. ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦਾ ਠੇਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। |
ਠੇਕੇਦਾਰ ਸੂਚੀ
| ਸਮਝੌਤਾ | ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ |
| ਵਿਵਹਾਰਕਤਾ ਅਧਿਐਨ ਰਿਪੋਰਟ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ ਸਲਾਹਕਾਰ | ਬਾਲਾਜੀ ਰੇਲਰੋਡ ਸਿਸਟਮਜ਼ (ਬਾਰਸਿਲ) |
| ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਰਿਪੋਰਟ (ਡੀ. ਪੀ. ਆਰ.) ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ ਸਲਾਹਕਾਰ | ਆਰਵੀ ਐਸੋਸੀਏਟਸ ਆਰਕੀਟੈਕਟਸ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਅਤੇ ਸਲਾਹਕਾਰ |
| ਤਾਜ਼ਾ ਅਪਡੇਟਃ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਮਦੁਰਾਈ ਮੈਟਰੋ ਰੇਲ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਈ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਰਿਪੋਰਟ (ਡੀ. ਪੀ. ਆਰ.) ਅਧੂਰੀ ਦੱਸੀ ਗਈ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਯੋਜਨਾ (ਸੀ. ਐੱਮ. ਪੀ.) ਅਤੇ ਵਿਕਲਪਿਕ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਰਿਪੋਰਟ (ਏ. ਏ. ਆਰ.) ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਹ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਮੈਟਰੋ ਰੇਲ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਲਈ ਮਿਆਰੀ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਲਾਜ਼ਮੀ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਨੂੰ ਕੇਂਦਰੀ ਆਵਾਸ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਤੋਖਾਨ ਸਾਹੂ ਨੇ 25 ਜੁਲਾਈ 2024 ਨੂੰ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਸੀ. ਐੱਮ. ਪੀ. ਅਤੇ ਏ. ਏ. ਆਰ. ਦੀ ਗੈਰ-ਹਾਜ਼ਰੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਈ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। |
ਮਦੁਰਾਈ ਮੈਟਰੋ ਦੇ ਲਾਭਃ
- ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਨੂੰ ਹੁਲਾਰਾਃ ਮੈਟਰੋ ਰੂਟ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ, ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਜਾਇਦਾਦਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਵਧਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਵਧੀ ਹੋਈ ਕਨੈਕਟੀਵਿਟੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਆਕਰਸ਼ਕ ਬਣਾਏਗੀ।
- ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਸਿਰਜਣਃ ਮੈਟਰੋ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਸੰਚਾਲਨ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਮੈਟਰੋ ਸੰਚਾਲਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਅਤੇ ਅਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨਾਲ ਜੁਡ਼ੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਰਥਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਮੌਕੇ ਪੈਦਾ ਕਰੇਗਾ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਿਰਮਾਣ, ਰੱਖ-ਰਖਾਅ, ਸਟੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਸਹਾਇਕ ਸੇਵਾਵਾਂ ਅਤੇ ਮੈਟਰੋ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਵਪਾਰਕ ਅਤੇ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਭਾਵਿਤ ਵਿਕਾਸ ਦੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
- ਆਵਾਜਾਈ ਦੀ ਭੀਡ਼ ਵਿੱਚ ਕਮੀਃ ਇੱਕ ਕੁਸ਼ਲ ਜਨਤਕ ਆਵਾਜਾਈ ਵਿਕਲਪ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਕੇ, ਮਦੁਰੈ ਮੈਟਰੋ ਤੋਂ ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀਆਂ ਸਡ਼ਕਾਂ ਉੱਤੇ ਆਵਾਜਾਈ ਦੀ ਭੀਡ਼ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰੇਗੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਨਿੱਜੀ ਵਾਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਘੱਟ ਹੋਵੇਗੀ।
ਮਦੁਰਾਈ ਮੈਟਰੋ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਚਿੰਤਾਵਾਂ
ਲਾਜ਼ਮੀ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀਆਂ ਦੀ ਘਾਟ
ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਮਦੁਰਾਈ ਮੈਟਰੋ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਈ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਰਿਪੋਰਟ (ਡੀ. ਪੀ. ਆਰ.) ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਯੋਜਨਾ ਅਤੇ ਵਿਕਲਪਿਕ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਰਿਪੋਰਟ ਵਰਗੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ। ਇਹ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ 2017 ਦੀ ਮੈਟਰੋ ਰੇਲ ਨੀਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਲਾਜ਼ਮੀ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਵਿੱਤੀ ਪਾਬੰਦੀਆਂ
ਮਦੁਰਾਈ ਮੈਟਰੋ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਅਨੁਮਾਨਤ ਲਾਗਤ ₹11,368 ਕਰੋਡ਼ ਰੁਪਏ ਹੈ। ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਈ ਲੋਡ਼ੀਂਦੀ ਫੰਡਿੰਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਚੁਣੌਤੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਵਿੱਤੀ ਢਾਂਚੇ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰਾਂ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਿੱਤ ਪੋਸ਼ਣ ਦਾ 60 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਹਿੱਸਾ ਹੋਵੇਗਾ।
ਉਸਾਰੀ ਦੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ
ਮਦੁਰਾਈ ਮੈਟਰੋ ਵਿੱਚ ਮੀਨਾਕਸ਼ੀ ਅੰਮਾਨ ਮੰਦਰ ਵਰਗੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਖੇਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਨਿਰਮਾਣ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਐਲੀਵੇਟਿਡ ਅਤੇ ਭੂਮੀਗਤ ਦੋਵਾਂ ਭਾਗਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਹ ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨਾ ਕਿ ਨਿਰਮਾਣ ਸਥਾਨਕ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਘਨ ਨਾ ਪਾਵੇ ਜਾਂ ਇਤਿਹਾਸਕ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚੇ, ਮੈਟਰੋ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਠੇਕੇਦਾਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਜਨਤਕ ਸਵੀਕਾਰਤਾ ਅਤੇ ਵਰਤੋਂ
ਮੈਟਰੋ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਜਨਤਾ ਦੀ ਸਵੀਕਾਰਤਾ ਅਤੇ ਸਵਾਰੀਆਂ ਦੇ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਵੀ ਨਿਰਭਰ ਕਰੇਗੀ। ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੇ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋਵੇਗੀ ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ ਕਿ ਅਨੁਮਾਨਤ ਮਾਲੀਆ ਟੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ।
ਸਿੱਟਾ
ਮਦੁਰਾਈ ਮੈਟਰੋ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ ਪਹਿਲ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸ਼ਹਿਰੀ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀਆਂ ਵਧ ਰਹੀਆਂ ਆਵਾਜਾਈ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨਾ ਹੈ। ₹11,368 ਕਰੋਡ਼ ਰੁਪਏ ਦੀ ਅਨੁਮਾਨਤ ਲਾਗਤ ਨਾਲ, ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਇੱਕ ਮਾਸ ਰੈਪਿਡ ਟ੍ਰਾਂਜ਼ਿਟ ਸਿਸਟਮ ਰਾਹੀਂ ਪੂਰੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸੰਪਰਕ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਯੋਜਨਾ (ਸੀਐੱਮਪੀ) ਅਤੇ ਵਿਕਲਪਿਕ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਰਿਪੋਰਟ (ਏਏਆਰ), ਵਿੱਤੀ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਅਤੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਰਮਾਣ ਦੀਆਂ ਗੁੰਝਲਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਅਧੂਰੀਆਂ ਲਾਜ਼ਮੀ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੇ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਅਮਲ ਅਤੇ ਕਾਰਜਕੁਸ਼ਲਤਾ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋਵੇਗਾ।