
मुंबई (मेट्रो रेल न्यूज): अधिकाऱ्यांनी त्याच्या ताज्या विस्ताराला मान्यता दिल्यानंतर मुंबई मेट्रो मार्ग 5 हा मुंबई महानगर प्रदेशातील (एमएमआर) सर्वात लांब मेट्रो मार्गिकांपैकी एक बनला आहे. हा प्रकल्प आता 1 कि. मी. चा आहे आणि ठाणे, भिवंडी, कल्याण, डोम्बिवली आणि उल्हासनगर यासारख्या प्रमुख भागांना जोडणार आहे.
त्याच वेळी, पहिल्या टप्प्याचे काम एका महत्त्वाच्या टप्प्यात दाखल झाले आहे. प्रकल्प पथक आता मेट्रो रेल्वे सुरक्षा आयुक्तांच्या (सी. एम. आर. एस.) तपासणीची तयारी करत आहे, जी प्रवासी सेवा सुरू होण्यापूर्वी आवश्यक आहे.
नवीन विस्तारानंतर कॉरिडॉरची लांबी वाढली
मेट्रो मार्ग 5 ने मूळतः ठाणे आणि कल्याण दरम्यान 22.38 कि. मी. चा प्रवास केला. नवीन मेट्रो मार्ग 5ए विस्ताराला मंजुरी मिळाल्याने, या मार्गिकेची एकूण लांबी 5ए किलोमीटरपर्यंत वाढून आणखी 2 कि. मी. होईल. या विस्तारित प्रकल्पासाठी सुमारे 18,130 कोटी रुपये खर्च येईल आणि एमएमआरच्या काही वेगाने वाढणाऱ्या भागांमध्ये संपर्क व्यवस्था सुधारेल.
Get the Daily Metro & Rail Brief
Join 125,000+ metro and rail professionals. Project updates, new tenders and contract awards from across India, in your inbox every day.
भिवंडी आणि कल्याण-डोम्बिवली भागात राहणाऱ्या लोकांचा प्रवास सुधारण्यात हा मार्गिका महत्त्वाची भूमिका बजावेल, असे मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी सांगितले. त्यांनी असेही नमूद केले की भिवंडी हे आशियातील सर्वात मोठ्या वस्त्रोद्योग आणि गोदामांच्या केंद्रांपैकी एक आहे, ज्याला त्याच्या आर्थिक क्रियाकलापांना आधार देण्यासाठी चांगल्या वाहतूक पायाभूत सुविधांची आवश्यकता आहे. कल्याण-डोम्बिवली भागातही 35 लाखांहून अधिक लोक राहतात. जलद आणि अधिक विश्वासार्ह सार्वजनिक वाहतुकीचा देखील फायदा होईल अशी अपेक्षा आहे. या वर्षाच्या अखेरीस पहिला टप्पा प्रवाशांसाठी खुला होऊ शकेल असा विश्वास फडणवीस यांनी व्यक्त केला.
पहिला टप्पा सुरक्षा तपासणीच्या जवळ
मेट्रो मार्ग 5 चा पहिला टप्पा ठाणे आणि धामकनगर नाका दरम्यान धावतो आणि 11.9 कि. मी. चा प्रवास करतो.
टप्पा-1 स्थानक
- बाल्कुम
- काशेली
- कलहर
- पूर्णा
- अंजुर्फाटा
- धामणकर नाका
काशेळी मेट्रो डेपोमध्येही बांधकाम पथके प्रगतीपथावर आहेत. कामामध्ये जमिनीची सुधारणा, तपासणी सुविधा आणि डेपो नियंत्रण केंद्राचा समावेश आहे. एम. एम. आर. डी. ए. चे महानगर आयुक्त डॉ. संजय मुखर्जी म्हणाले की, स्थानकाचे बांधकाम प्रगत टप्प्यात पोहोचले आहे आणि अधिकारी सी. एम. आर. एस. तपासणीची तयारी करत आहेत आणि एकदा कार्यान्वित झाल्यानंतर एजन्सीच्या 'मुंबई इन मिनिट्स' गतिशीलतेच्या दृष्टीकोनात हा मार्ग महत्त्वाची भूमिका बजावेल.
प्रकल्प स्नॅपशॉट
| टप्पा | रस्ता | लांबी | स्थानके | खर्च |
| टप्पा-1 | ठाणे ते धामणकर नाका | 11.9 किमी | 6 | 6,741 कोटी रुपये |
| टप्पा-2 | धामणकर नाका ते दुर्गादी | 10.48 किमी | 6 (1 भूमिगत, 5 उंच) | 7,326 कोटी रुपये |
| टप्पा 5ए | उल्हासनगर स्परसह दुर्गादी ते कल्याण | 11.83 किमी | 7 | 4,063 कोटी रुपये |
दुसऱ्या टप्प्यातील विभागात भिवंडी येथे भूमिगत स्थानक आणि दुर्गडीकडे जाणाऱ्या पाच उंच स्थानकांचा समावेश असेल. नव्याने मंजूर झालेल्या पाचव्या टप्प्याच्या विस्तारामुळे दुर्गडी, खडकपाडा, भोईरवाडी, छत्रपती शिवाजी महाराज मार्ग, शांतीनगर, छत्रपती शिवाजी महाराज चौक आणि उल्हासनगर येथे स्थानकांची भर पडेल. भोईरवाडीहून येणाऱ्या एका समर्पित स्परमुळे उल्हासनगरला थेट मेट्रोचा प्रवेश मिळेल.
एकात्मिक वाहतूक मार्गिका म्हणून रचना
संपूर्ण प्रदेशात अखंड प्रवासाला मदत करण्यासाठी अनेक आंतरबदल आणि संपर्क केंद्रांसह मेट्रो मार्ग 5 चे नियोजन करण्यात आले आहे. मुख्य एकत्रीकरण मुद्द्यांमध्ये हे समाविष्ट आहेः
- बल्खुम (कपूरबावडी) येथे मेट्रो मार्ग 4 सह अदलाबदल
- कल्याण जंक्शनवर मेट्रो मार्ग 12 सह अदलाबदल
- ठाणे, कल्याण, विठ्ठलवाडी आणि उल्हासनगर येथील उपनगरीय रेल्वे स्थानकांशी जोडणी
- सर्व स्थानकांवर फीडर बस सेवांचे नियोजन
- एन. एच.-160, एन. एच.-61 आणि एन. एच.-848 यासह प्रमुख महामार्गांना प्रवेश
उपमुख्यमंत्री आणि एम. एम. आर. डी. ए. चे अध्यक्ष एकनाथ शिंदे म्हणाले की, या कॉरिडॉरमुळे भिवंडीचे वस्त्रोद्योग आणि गोदामे क्षेत्र आणि वेगाने वाढणारा कल्याण-डोम्बिवली शहरी पट्टा यांच्यातील संबंध मजबूत होतील, ज्यामुळे पूर्व एम. एम. आर. मध्ये एक प्रमुख हालचालींचा कणा तयार होईल.
अपेक्षित लाभ
प्रकल्पाच्या अंदाजानुसार, अनेक रस्त्यांवरील प्रवासाच्या तुलनेत हा मार्गिका प्रवासाचा वेळ 40-50% ने कमी करू शकेल. इतर अपेक्षित लाभांमध्ये हे समाविष्ट आहेः
- प्रमुख रस्ते आणि महामार्गांवरील वाहतूक कोंडी कमी झाली
- भिवंडीमधील औद्योगिक आणि लॉजिस्टिक केंद्रांमध्ये अधिक चांगल्या प्रकारे प्रवेश
- निवासी आणि रोजगार केंद्रांमधील सुधारित संपर्क व्यवस्था
- उपनगरीय रेल्वे आणि भविष्यातील मेट्रो मार्गिकांसह मजबूत जोडणी
हेही वाचाः मुंबई मोनोरेल पुन्हा सुरू, चेंबूर मेट्रो स्थानक होणार इंटरचेंजचे प्रमुख केंद्र
हेही वाचाः मेट्रो रेल्वे कोलकाताने ब्लू लाईन वायडक्टच्या पुनर्वसनासाठी 43 कोटी रुपयांच्या निविदा मागवल्या





