ମୁମ୍ବାଇ (ମେଟ୍ରୋ ରେଳ ନ୍ୟୁଜ୍): ଯେତେବେଳେ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ଦିନ ପାଇଁ ସର୍ବାଧିକ ବର୍ଷା ମୁମ୍ବାଇର ରାସ୍ତା ଏବଂ ଉପନଗରୀୟ ଟ୍ରେନ୍କୁ ପଙ୍ଗୁ କରିଦେଇଥିଲା, ଚେମ୍ବୁର ଏବଂ ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀ ମଧ୍ୟରେ ମୋନୋରେଲ୍ ଚାଲିଗଲା, ବୁଧବାର ଦିନ ବନ୍ୟାରେ ଫସି ରହିଥିବା ଯାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ଆଶ୍ୱସ୍ତି ପ୍ରଦାନ କଲା | 20 କିଲୋମିଟର ଦୀର୍ଘ ସେବା, ଯାହା ଅନ୍ୟଥା କମ୍ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଛି, ଟିକେଟ୍ କାଉଣ୍ଟରରେ ଲମ୍ବା ଧାଡି ବିଷୟରେ ଖବର ସହିତ ଭର୍ତ୍ତି ହୋଇଥିଲା |
ଫେବୃଆରୀ 2014 ରେ ଉଦଘାଟିତ ହୋଇଥିବା ଆଠ କିଲୋମିଟର ଦୀର୍ଘ ମାର୍ଗର ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ମୋନୋରେଲ୍, ମାର୍ଚ୍ଚରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଭାଗ ₹3,000 କୋଟିରୁ ଅଧିକ ଖର୍ଚ୍ଚ କରିଥିଲା | ମୋନୋରେଲ୍ ଏଲିଭେଟେଡ୍ ମେଟ୍ରୋ ଠାରୁ ଭିନ୍ନ, କାରଣ ଟ୍ରେନ୍ ଗୋଟିଏ ରେଳ, ବିମ୍ କିମ୍ବା ଟ୍ୟୁବ୍ ଉପରେ ଚାଲିଥାଏ, କୋଚ୍ଗୁଡ଼ିକ ରବର ଟାୟାର ବ୍ୟବହାର କରି ସହାୟତା ଏବଂ ଗତି ମାର୍ଗଦର୍ଶନ ପାଇଁ |
ଘରୋଇ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ସହିତ ଏହି ଲାଇନ ନିର୍ମାଣ କରିଥିବା ମୁମ୍ବାଇ ମହାନଗର କ୍ଷେତ୍ର ବିକାଶ ପ୍ରାଧିକରଣ (ଏମ୍. ଏମ୍. ଆର୍. ଡି. ଏ.) ଏହାକୁ ନେଇ ବହୁତ ଆଶା ରଖିଥିଲା। ଏଜେନ୍ସି ପୂର୍ବାନୁମାନ କରିଥିଲା ଯେ ଏହି ସିଷ୍ଟମ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦିଗରେ ଘଣ୍ଟା ପ୍ରତି 7,500 ଯାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ପରିବହନ କରିବ, ଯେଉଁଥିରେ ଦୈନିକ 1.5 ରୁ 2 ଲକ୍ଷ ଯାତ୍ରୀ ଯାତ୍ରା କରିବେ। ଏମ୍. ଏମ୍. ଆର୍. ଡି. ଏ. କହିଥିଲା ଯେ ଏହି ମାର୍ଗ ସହରର କିଛି ଅଂଶକୁ ସଂଯୋଗ କରିଛି ଯାହା ଉପନଗରୀୟ ରେଳ କିମ୍ବା ନିର୍ମାଣାଧୀନ ମେଟ୍ରୋ ନେଟୱାର୍କ ଦ୍ୱାରା ସଂଯୁକ୍ତ ନୁହେଁ।
ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ରିସର୍ଚ୍ଚ ଜର୍ଣ୍ଣାଲ ଅଫ୍ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ଆଣ୍ଡ ଟେକ୍ନୋଲୋଜି (ଆଇଆରଜେଇଟି) ରେ ପ୍ରକାଶିତ ଏକ ଅଧ୍ୟୟନ ଯାହା ମୁଖ୍ୟତଃ ମୁମ୍ବାଇ ମୋନୋରେଲ୍ ନିର୍ମାଣରେ ବିଳମ୍ବ ହେବାର କାରଣ ଉପରେ ଦୃଷ୍ଟି ଦେଇଥିଲା, କହିଛି ଯେ ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଅନେକ ସୁବିଧା ରହିଛି। ଅଧ୍ୟୟନରେ କୁହାଯାଇଛି ଯେ ମେଟ୍ରୋ ଏବଂ ଉପନଗରୀୟ ରେଳପଥ ପରି ମାସ୍ ରାପିଡ୍ ଟ୍ରାଞ୍ଜିଟ୍ ସିଷ୍ଟମ୍ (ଏମ୍ଆର୍ଟିଏସ୍) ପାଇଁ ଫିଡର୍ ଭାବରେ ଏହି ସିଷ୍ଟମ୍ ଆଦର୍ଶ | କମ୍ ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣ ଖର୍ଚ୍ଚ ଭଳି ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସୁବିଧା ମଧ୍ୟ ରହିଛି, କାରଣ ଏହାର ଭିତ୍ତିଭୂମି ଅନ୍ୟ ଏମ୍. ଆର୍. ଟି. ଏସ୍. (ମୁମ୍ବାଇ ଲୋକାଲ୍ ଟ୍ରେନ୍) ଏବଂ ମେଟ୍ରୋ (ଭୂତଳ ଏବଂ ଓଭର-ଗ୍ରାଉଣ୍ଡ୍) ଭଳି ଭାରୀ ନୁହେଁ।
Get the Daily Metro & Rail Brief
Join 125,000+ metro and rail professionals. Project updates, new tenders and contract awards from across India, in your inbox every day.
କିନ୍ତୁ ମୁମ୍ବାଇର ମୋନୋରେଲ୍କୁ ଏକ "ଧଳା ହାତୀ" ଭାବରେ ଚିହ୍ନିତ କରାଯାଇଛି-ଦୂରଦୃଷ୍ଟି ବିନା ନିର୍ମିତ ଏକ ଭାନିଟି ପ୍ରକଳ୍ପ | ଯୋଜନା, ମାର୍ଗ ଏବଂ ଭିତ୍ତିଭୂମିର ଗୁଣବତ୍ତା ଭଳି ସାର୍ବଜନୀନ ପରିବହନର ଆକଳନ କରାଯାଉଥିବା ଅଧିକାଂଶ ବର୍ଗ ପାଇଁ ଏହି ସେବା ଖରାପ ସମୀକ୍ଷା ପାଇଛି।
ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ବାରମ୍ବାର ତ୍ରୁଟି ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି ଏବଂ ଡିସେମ୍ବରରେ, ଏମ୍. ଏମ୍. ଆର୍. ଡି. ଏ. ରେଳବାଇ ଚଳାଇବା ପାଇଁ ନିଯୁକ୍ତ ଦୁଇ-କମ୍ପାନୀ କନସୋର୍ଟିୟମ ସହିତ ଏହାର ଚୁକ୍ତି ସମାପ୍ତ କରିଛି। ଏକ ଖାଲି ମୋନୋରେଲ୍ କୋଚ୍ରେ ନିଆଁ ଲାଗିବା ଫଳରେ ପ୍ରାୟ ନଅ ମାସ ଧରି ନେଟୱାର୍କ ବନ୍ଦ ରହିଥିଲା। ଦ୍ୱିତୀୟ ଭାଗ ଉଦ୍ଘାଟିତ ହେବା ପରେ ଦୈନିକ ଯାତ୍ରୀ ସଂଖ୍ୟା ପାଖାପାଖି 10,000 ବୋଲି ସୂଚନା ମିଳିଛି, ଯାହାକି ଯୋଜନାବଦ୍ଧ ପଦଯାତ୍ରାର ଏକ ଦଶମାଂଶରୁ ମଧ୍ୟ କମ୍।
ନଅରୁ 10 ମିନିଟର ବ୍ୟବଧାନରେ ଯୋଜନା କରାଯାଇଥିବା ଟ୍ରେନ୍ଗୁଡ଼ିକ 20 ମିନିଟରୁ ଅଧିକ ବ୍ୟବଧାନରେ ଚାଲୁଛି। ମେଟ୍ରୋର ବିପରୀତ, ଯାହା ବର୍ତ୍ତମାନ ଏକ ଡଜନରୁ ଅଧିକ ମାର୍ଗ ରଖିବାକୁ ଯୋଜନା କରାଯାଇଛି, ମୋନୋରେଲ୍ ବିସ୍ତାର କରିବାକୁ କୌଣସି ଯୋଜନା ନାହିଁ | ବାସ୍ତବରେ, ଏପରି ପୂର୍ବାନୁମାନ ରହିଛି ଯେ ରେଖାଟି ତଳକୁ ଖସାଇ ଦିଆଯିବ।
ଏମ୍. ଏମ୍. ଆର୍. ଡି. ଏ. କହିଛି ଯେ ବୁଧବାର ଦିନ, ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥା 15,000 ଯାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ପରିବହନ କରିଥିଲା, ଯାହା ଏହାର ଦୈନିକ ହାରାହାରି ତୁଳନାରେ 50 ପ୍ରତିଶତ ଅଧିକ ଥିଲା। ସହରାଞ୍ଚଳ ପରିବହନ ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ତଥାପି ମୋନୋରେଲ୍ ପାଇଁ ଆଶା ରଖିଛନ୍ତି; କେତେକ ଏହାକୁ ଉପନଗରୀୟ ରେଳ ଏବଂ ମେଟ୍ରୋ ଷ୍ଟେସନକୁ ସଂଯୋଗ କରିବା ପାଇଁ ବିସ୍ତାର କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛନ୍ତି |
ସାର୍ବଜନୀନ ପରିବହନରେ ବିଶେଷଜ୍ଞ ମୁମ୍ବାଇ ଏନଭାଇରନମେଣ୍ଟାଲ ସୋସିଆଲ ନେଟୱାର୍କର ଅଶୋକ ଦାତାର କହିଛନ୍ତି, "ଅଧିକ କୋଚ୍ ଥିବାରୁ ମୁଁ ଜାଣେ ନାହିଁ କାହିଁକି କୋଚ୍ଗୁଡ଼ିକ ଏତେ ମହଙ୍ଗା ଏବଂ କ୍ଷମତା ଏବଂ ସୁରକ୍ଷା ବୃଦ୍ଧି ଦ୍ୱାରା ଯାତ୍ରୀ ସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି ପାଇପାରେ। ଏହି ଲାଇନକୁ ଚେମ୍ବୁରରୁ ଘାଟକୋପର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ 1.5 କିଲୋମିଟର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ପ୍ରସାରଣ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଏହାର ଅନ୍ୟ ନେଟୱାର୍କକୁ ସଂଯୋଗ କରାଯିବ।
ଦାତାର ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି, ଘରୋଇ କନ୍ସୋର୍ଟିୟମରୁ ମୋନୋରେଲର ପରିଚାଳନାକୁ ଗ୍ରହଣ କରିବା ପରେ, ଏମ୍. ଏମ୍. ଆର୍. ଡି. ଏ. କହିଛି ଯେ ଏହା ଦୈନିକ କ୍ଷତିକୁ ₹1.8 କୋଟିରୁ ₹1 କୋଟିକୁ ହ୍ରାସ କରିଛି। "ଏତେ ଟଙ୍କା ଖର୍ଚ୍ଚ ହୋଇଛି ବୋଲି ବିଚାର କରି, ପରିମାଣ ବୃଦ୍ଧି କରିବା ହିଁ ଏହାକୁ ଲୋକପ୍ରିୟ କରିବାର ଏକମାତ୍ର ଉପାୟ।