
ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଏହାର ସମୃଦ୍ଧ ସାଂସ୍କୃତିକ ଐତିହ୍ୟ, ଆଧୁନିକ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଏବଂ ଦ୍ରୁତ ବିକାଶ ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା। ଏହାର ଇତିହାସ 2,000 ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ପୁରୁଣା, ଯାହା ମୂଳତଃ ପ୍ରାଚୀନ କଳିଙ୍ଗ ରାଜଧାନୀ "ତୋସାଲି" ଭାବରେ ଜଣାଶୁଣା | 1946 ମସିହାରେ ଜର୍ମାନ ସ୍ଥପତି ଓଟୋ କନିଗ୍ସବର୍ଗର୍ଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପରିକଳ୍ପିତ, ଭୁବନେଶ୍ୱର ଭାରତର ପ୍ରଥମ ଯୋଜନାବଦ୍ଧ ସହରଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ।
ଭୁବନେଶ୍ୱର ଆଇଟି, ଶିକ୍ଷା ଏବଂ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟସେବା ପାଇଁ ଏକ ହବ୍ ଭାବରେ ଉଭା ହୋଇଛି। ଏହାର ଅର୍ଥନୀତି ମୁଖ୍ୟତଃ ତୃତୀୟ କ୍ଷେତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ, ଯେଉଁଥିରେ ବାଣିଜ୍ୟ, ବାଣିଜ୍ୟ ଏବଂ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ | "ଇନଫୋସିଟି" ଭଳି ପ୍ରତିଷ୍ଠାନଗୁଡ଼ିକ ଆଇଟି କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକୁ ଆକର୍ଷିତ କରିଛନ୍ତି, ଯାହା ଭୁବନେଶ୍ୱରକୁ ଏକ ଉଦୀୟମାନ ବୈଷୟିକ କେନ୍ଦ୍ରରେ ପରିଣତ କରିଛି। ଏହି ସହରରେ ଉଭୟ ସ୍ଥାନୀୟ ଏବଂ ପଡ଼ୋଶୀ ରାଜ୍ୟ ପାଇଁ ଅନେକ ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ ଏବଂ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟସେବା ସୁବିଧା ରହିଛି।
ପ୍ରାୟ 1,257,000 ଜନସଂଖ୍ୟା ବିଶିଷ୍ଟ ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ବାର୍ଷିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ହାର 2.2% ରହିଛି, ଯାହା ନିକଟ ଭବିଷ୍ୟତରେ 1,541,000 ର ଆନୁମାନିକ ଜନସଂଖ୍ୟା ଆଡ଼କୁ ନେଇ ଯାଉଛି। ଏହି କ୍ରମବର୍ଦ୍ଧିଷ୍ଣୁ ସହରୀକରଣର ଚାହିଦାକୁ ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ, ସହର ଏକ ଦକ୍ଷ ପରିବହନ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ସ୍ୱୀକାର କରିଥିଲା। ଏହି ଆବଶ୍ୟକତା କାରଣରୁ ଭୁବନେଶ୍ୱର ମେଟ୍ରୋ ପ୍ରକଳ୍ପର ପରିକଳ୍ପନା କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସହରର ପରିବହନ ଭିତ୍ତିଭୂମିକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଏବଂ ବର୍ଦ୍ଧିତ ଜନସଂଖ୍ୟାକୁ ଦକ୍ଷତାର ସହ ସ୍ଥାନିତ କରିବା।
ଭୁବନେଶ୍ୱର ମେଟ୍ରୋ: ପରିକଳ୍ପନା ଠାରୁ ବାସ୍ତବତା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ
27 ଜୁଲାଇ 2010: ଭୁବନେଶ୍ୱର ଏବଂ କଟକକୁ ସଂଯୋଗ କରୁଥିବା ଏକ ମେଟ୍ରୋ ରେଳର ସମ୍ଭାବନା ସର୍ବେକ୍ଷଣ କରିବାକୁ ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ପରିବହନ ବିଭାଗ ଦିଲ୍ଲୀ ମେଟ୍ରୋ ରେଳ କର୍ପୋରେସନ୍ (ଡିଏମଆରସି) କୁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲା।
Get the Daily Metro & Rail Brief
Join 125,000+ metro and rail professionals. Project updates, new tenders and contract awards from across India, in your inbox every day.
8 ଜାନୁଆରୀ 2013: ଡି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି. ର ପ୍ରମୁଖ ପରାମର୍ଶଦାତା ଇ. ଶ୍ରୀଧରନ୍ କହିଥିଲେ ଯେ ସହରର ଜନସଂଖ୍ୟା 2 ନିୟୁତରୁ କମ୍ ଥିବାରୁ ମେଟ୍ରୋ ରେଳ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଭୁବନେଶ୍ୱର ପାଇଁ ଅନୁପଯୁକ୍ତ।
9 ଜାନୁଆରୀ 2013: ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟସ୍ ଇଣ୍ଡିଆ ଲିମିଟେଡ୍ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କୁ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଏବଂ କଟକ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ମୋନୋରେଲ୍ ପ୍ରକଳ୍ପର ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଥିଲା।
23 ଅଗଷ୍ଟ 2014: ଭୁବନେଶ୍ୱର ଏବଂ କଟକ ମଧ୍ୟରେ 30 କିଲୋମିଟର ମାସ୍ ରାପିଡ୍ ଟ୍ରାଞ୍ଜିଟ୍ ସିଷ୍ଟମ୍ (ଏମ୍ଆର୍ଟିଏସ୍) ପାଇଁ ଏକ ବିସ୍ତୃତ ପ୍ରକଳ୍ପ ରିପୋର୍ଟ (ଡିପିଆର୍) ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ସରକାର ବାଲାଜୀ ରେଲ୍ରୋଡ୍ ସିଷ୍ଟମ୍ ଲିମିଟେଡ୍ (ବାର୍ଏସ୍ୱାଇଏଲ୍) ସହିତ ଏକ ଚୁକ୍ତିନାମା ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିଥିଲେ। ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ପାଇଁ ବି. ଏ. ଆର୍. ଏସ୍. ଆଇ. ଏଲ୍. କୁ ₹2.52 କୋଟି ଟଙ୍କା ଆବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ଦଶ ମାସ ମଧ୍ୟରେ ଦାଖଲ କରାଯିବ।
ଜାନୁଆରୀ 2018: କଟକ ଏବଂ ଭୁବନେଶ୍ୱର ମଧ୍ୟରେ ମେଟ୍ରୋ ରେଳ ସଂଯୋଗ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ (ସି. ଏମ.) ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟେକ ଦାବି କରିଥିଲେ।
ଜୁନ୍ 2019: ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟପାଳ କହିଥିଲେ ଯେ ସରକାର କଟକ ଏବଂ ଭୁବନେଶ୍ୱର ମଧ୍ୟରେ ମେଟ୍ରୋ ଟ୍ରେନ୍ ସଂଯୋଗ ଅନ୍ୱେଷଣ କରିବେ।
ଏପ୍ରିଲ 2023: କଟକ, ଭୁବନେଶ୍ୱର, ଖୋର୍ଧା ଏବଂ ପୁରୀକୁ ସଂଯୋଗ କରୁଥିବା ମେଟ୍ରୋ ଟ୍ରେନ୍ ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ଓଡ଼ିଶା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟେକ ଅନୁମୋଦନ କରିଥିଲେ। ରାଜ୍ୟ ସରକାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ପାଣ୍ଠି ଯୋଗାଇବା ସହିତ ଡିପିଆର ପ୍ରସ୍ତୁତିକୁ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ କରିବାକୁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଆବାସ ଏବଂ ସହରାଞ୍ଚଳ ବିକାଶ ବିଭାଗକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଛନ୍ତି।
ଅଗଷ୍ଟ 2023: ଦିଲ୍ଲୀ ମେଟ୍ରୋ ରେଳ କର୍ପୋରେସନ୍ (ଡି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି.) କୁ ମେଟ୍ରୋ ପ୍ରକଳ୍ପ ପାଇଁ ଡିପିଆର୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବାର ଦାୟିତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଥିଲା।
ଅକ୍ଟୋବର 2023: ମୋଟ ₹ 6255.94 କୋଟି ଟଙ୍କାର ପ୍ରକଳ୍ପ ମୂଲ୍ୟର ମେଟ୍ରୋ ପ୍ରକଳ୍ପ ପାଇଁ ଡିପିଆରକୁ ଓଡ଼ିଶା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟେକ ଅନୁମୋଦନ କରିଥିଲେ।
ନଭେମ୍ବର 2023: ଦିଲ୍ଲୀ ମେଟ୍ରୋ ରେଳ କର୍ପୋରେସନ୍ (ଡି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି.) କୁ ଭୁବନେଶ୍ୱର ମେଟ୍ରୋ ପ୍ରକଳ୍ପ ପାଇଁ ପରାମର୍ଶଦାତା ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ କରାଯାଇଥିଲା।
ଭୁବନେଶ୍ୱର ମେଟ୍ରୋ ପାଇଁ ଭିତ୍ତିପ୍ରସ୍ତର ସ୍ଥାପନ
ଓଡ଼ିଶାର ପୂର୍ବତନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟେକ 1 ଜାନୁଆରୀ 2024 ରେ ଭୁବନେଶ୍ୱର ମେଟ୍ରୋ ପ୍ରକଳ୍ପର ଭିତ୍ତିପ୍ରସ୍ତର ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ।
ଆର୍ଥିକ ବ୍ୟବସ୍ଥା: ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ପାଖାପାଖି ₹ 6255.94 କୋଟି ଟଙ୍କା ଖର୍ଚ୍ଚ ହେବ। ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପକୁ କେବଳ ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅର୍ଥ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯିବ।
ଶେଷ ତାରିଖ: 48 ମାସ
ପର୍ଯ୍ୟାୟ-1
ଭୁବନେଶ୍ୱର ମେଟ୍ରୋର ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଏକ ଏଲିଭେଟେଡ୍ କରିଡର ରହିଛି, ଯାହା ପାଖାପାଖି 1 କିଲୋମିଟର ଦୂରତା ଅତିକ୍ରମ କରିଥାଏ, ଯାହା ଭୁବନେଶ୍ୱରର ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟେକ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିମାନ ବନ୍ଦରକୁ କଟକର ତ୍ରିସୁଲିଆ ସହିତ 20ଟି ଷ୍ଟେସନ ଜରିଆରେ ଯୋଡ଼ିଥାଏ।
ଡିପୋ: ଫୁଲାପୋଖାରୀ ଡିପୋ
ଷ୍ଟେସନଗୁଡ଼ିକ ହେଲା: ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟେକ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିମାନ ବନ୍ଦର, ରାଜଧାନୀ ଡାକ୍ତରଖାନା, ବାପୁଜୀ ନଗର, ଭୁବନେଶ୍ୱର ରେଳ ଷ୍ଟେସନ, ରାମ ମନ୍ଦିର ଛକ, ବାଣୀ ବିହାର, ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ବିହାର, ଜୟଦେବ ବିହାର, ଜାଭିୟର୍ ଛକ, ରେଳ ସଦନ, ଜିଲ୍ଲା କେନ୍ଦ୍ର, ଦମାନା ଛକ, ପଟିଆ ଛକ, କେ. ଆଇ. ଆଇ. ଟି. ଛକ, ନନ୍ଦନ ବିହାର, ରଘୁନାଥପୁର, ନନ୍ଦନ କାନାନ ପ୍ରାଣୀ ଉଦ୍ୟାନ, ବରଙ୍ଗ, ଫୁଲପୋଖାରୀ ଏବଂ ତ୍ରିସୁଲିଆ ଛକ
ଭୁବନେଶ୍ୱର ମେଟ୍ରୋର ପ୍ରମୁଖ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ
| ରୋଲିଂ ଷ୍ଟକ୍ ରଚନା | 3ଟି କୋଚ୍ ବିଶିଷ୍ଟ ଟ୍ରେନ୍ ସେଟ୍ |
|---|---|
| ପ୍ରତ୍ୟେକ ଟ୍ରେନ୍ ସେଟ୍ର ବହନ କ୍ଷମତା: | 764 ଜଣ ବ୍ୟକ୍ତି |
| ଗତି ଏବଂ ଗତି: | ସର୍ବାଧିକ ବେଗ: ଘଣ୍ଟା ପ୍ରତି 80 କି. ମି. ହାରାହାରି ବେଗ: ଘଣ୍ଟା ପ୍ରତି 34 କି. ମି. ଟ୍ରାକ୍ ଗେଜ୍: 1435 ମି. ମି. ମାପର ଷ୍ଟାଣ୍ଡାର୍ଡ ଗେଜ୍ ଟ୍ରାକ୍ |
| ବିଦ୍ୟୁତକରଣ: | ଭୁବନେଶ୍ୱର ମେଟ୍ରୋ 750ଭି ଡିସି ତୃତୀୟ ରେଳ ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ହେବ |
| ସଙ୍କେତ: | ନିରନ୍ତର ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ ଟ୍ରେନ୍ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା (ସିଏଟିସି) |
| ଆନୁମାନିକ ମୂଲ୍ୟ: | ₹ 6255.94 କୋଟି। |
ଭୁବନେଶ୍ୱର ମେଟ୍ରୋ ପ୍ରକଳ୍ପ ସମୟସୀମା
| 1 ଏପ୍ରିଲ 2023 | ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପର ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟେକ। |
|---|---|
| 26 ଏପ୍ରିଲ 2023 | ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ପାଇଁ ଡିପିଆର ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ପାଇଁ ଡିଏମଆରସିକୁ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବେ ନିଯୁକ୍ତ କରାଯାଇଥିଲା |
| ଜୁଲାଇ 2023: | ଭୁବନେଶ୍ୱର ମେଟ୍ରୋ ପାଇଁ ଡି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି. ମୃତ୍ତିକା ପରୀକ୍ଷଣ ଆରମ୍ଭ କରିଛି। |
| 16 ଅଗଷ୍ଟ 2023: | ଡି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି. ଭୁବନେଶ୍ୱର ମେଟ୍ରୋ ରେଳ କର୍ପୋରେସନ୍ (ବି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି. ଏଲ୍.) କୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଡିପିଆର୍ ଦାଖଲ କରିଛି। |
| 1 ଜାନୁଆରୀ 2024 | ଭୁବନେଶ୍ୱର ମେଟ୍ରୋର ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ପାଇଁ ତ୍ରିସୁଲିଆ ଛକଠାରେ ଭିତ୍ତିପ୍ରସ୍ତର ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଥିଲା। |
ଠିକାଦାରଙ୍କ ତାଲିକା:
| ଠିକାଦାରଙ୍କ ନାମ | ଚୁକ୍ତିର ବିବରଣୀ |
| ରଣଜିତ ବିଲ୍ଡକନ ଲିମିଟେଡ। | ବିବିସି-03: ରାଜଧାନୀ ଡାକ୍ତରଖାନାରୁ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ବିହାର ଛକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏକ ଉନ୍ନତ ଭାୟାଡକ୍ଟ ଏବଂ 6ଟି ଷ୍ଟେସନର ଡିଜାଇନ ଏବଂ ନିର୍ମାଣ |
| ରଣଜିତ ବିଲ୍ଡକନ ଲିମିଟେଡ। | ବିବିସି-04: ଜୟଦେବ ବିହାର ସ୍କୋୟାର ଏବଂ କେଆଇଆଇଟି ସ୍କୋୟାର ମଧ୍ୟରେ ଏଲିଭେଟେଡ୍ ଭାୟାଡକ୍ଟ ଏବଂ 7 ଟି ଷ୍ଟେସନର ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ନିର୍ମାଣ। |
| ଏମ. ଆଇ. ଏ. ନିର୍ମାଣ ପ୍ରା. ଲି. | ବିବିସି-02: ଫୁଲାପୋଖାରୀ ଡିପୋର କର୍ମଶାଳା, ପ୍ଲମ୍ବିଂ, ଡ୍ରେନେଜ୍, ବାହ୍ୟ ବିକାଶ କାର୍ଯ୍ୟ ଇ. ଟି. ସି. ସମେତ ଓ. ସି. ସି. କୋଠା ନିର୍ମାଣ। |
| ସିଗାଲ ଇଣ୍ଡିଆ ଲିମିଟେଡ (ସିଆଇଏଲ) | ବିବିସି-05: ଏଲିଭେଟେଡ୍ ଭାୟାଡକ୍ଟ ଏବଂ 6 ଟି ନନ୍ଦନ ବିହାରରୁ ତ୍ରିସୁଲିଆ ସ୍କୋୟାର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ନିର୍ମାଣ, ସ୍ଥାପତ୍ୟ ସମାପ୍ତିକୁ ବାଦ ଦେଇ |
ଭୁବନେଶ୍ୱର ମେଟ୍ରୋର ଲାଭ
1. ଟ୍ରାଫିକ୍ ଭିଡ଼ ହ୍ରାସ: ଭୁବନେଶ୍ୱର ସହରରେ ଦ୍ରୁତ ସହରୀକରଣ ହେଉଛି, ଯେଉଁଥିପାଇଁ ସହରରେ ଜନସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି ଧାରା ଦେଖାଯାଉଛି। ମେଟ୍ରୋ ନେଟୱାର୍କର ପ୍ରବର୍ତ୍ତନ ସଡ଼କ ଭିଡ଼କୁ ହ୍ରାସ କରିବ ଏବଂ ସହରର ବାସିନ୍ଦାଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ଅଧିକ ସୁବିଧାଜନକ ଏବଂ ନିରାପଦ ପରିବହନ ମାଧ୍ୟମ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ସହିତ ଘରୋଇ ଯାନ ଉପରେ ସହରର ବାସିନ୍ଦାଙ୍କ ନିର୍ଭରଶୀଳତାକୁ ହ୍ରାସ କରିବ।
2. ଉନ୍ନତ ସଂଯୋଗୀକରଣ: ଭୁବନେଶ୍ୱର ଆର୍ଥିକ ଏବଂ ଶିକ୍ଷାଗତ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପର ଏକ ପ୍ରମୁଖ କେନ୍ଦ୍ର ଭାବେ ଉଭା ହେଉଛି। ରଣନୈତିକ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଯୋଜନାବଦ୍ଧ ମେଟ୍ରୋ ବ୍ୟବସ୍ଥା ପ୍ରମୁଖ ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକୁ ଆବାସିକ ଅଞ୍ଚଳ ସହିତ ସଂଯୋଗ କରିବ, ଯାହା ଫଳରେ ଭୁବନେଶ୍ୱରର ବାସିନ୍ଦାଙ୍କ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନକୁ ଯାତାୟାତ କରିବା ଅଧିକ ସୁବିଧାଜନକ ହେବ।
3. ଆର୍ଥିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧି-ମେଟ୍ରୋ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ନିର୍ମାଣ ଏବଂ ପରିଚାଳନା ପର୍ଯ୍ୟାୟ ସହରରେ ନିଯୁକ୍ତି ସୃଷ୍ଟି କରିବ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଏହାର ଆର୍ଥିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ହାର ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ। ଏହା ସ୍ଥାନୀୟ ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରି ମେଟ୍ରୋ ଷ୍ଟେସନ ଆଖପାଖ ସହରକୁ ଅଧିକ ବ୍ୟବସାୟକୁ ଆକର୍ଷିତ କରିବ।
4. ପରିବହନର ଅନ୍ୟ ମାଧ୍ୟମଗୁଡ଼ିକ ସହିତ ସମନ୍ୱୟ: ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ଦ୍ୱାରା ପରିବହନର ଅନ୍ୟ ମାଧ୍ୟମଗୁଡ଼ିକ ସହିତ ମଧ୍ୟ ସଂଯୋଗ ହୋଇପାରିବ। ଏହି ସମନ୍ୱୟ ଦ୍ୱାରା ଯାତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସୁବିଧା ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ ଏବଂ ଦୈନନ୍ଦିନ ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ମେଟ୍ରୋ ଏକ ଅଧିକ ଆକର୍ଷଣୀୟ ବିକଳ୍ପ ହେବ। ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ବହୁମୁଖୀ ସଂଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ଯାତ୍ରୀ ସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ ଏବଂ ସହରର ସାମଗ୍ରିକ ପରିବହନ ନେଟୱାର୍କକୁ ସହାୟତା ମିଳିବ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଉଛି।
ଭୁବନେଶ୍ୱର ମେଟ୍ରୋରେ ସମସ୍ୟା
1. ରାଇଡର୍ସିପ୍ ଚିନ୍ତା: ବୃହତ ମହାନଗର ଅଞ୍ଚଳ ତୁଳନାରେ ଭୁବନେଶ୍ୱର ସହରର କମ୍ ଜନସଂଖ୍ୟା ଏହିପରି ଯଥେଷ୍ଟ ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ ସହିତ ପ୍ରକଳ୍ପର ସ୍ଥିରତା ପାଇଁ ଚିନ୍ତା ସୃଷ୍ଟି କରେ | ଭାରତର ଅନେକ ମେଟ୍ରୋ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସେମାନଙ୍କ ଯାତ୍ରୀ ସଂଖ୍ୟା ଆକଳନକୁ ପୂରଣ କରିବାରେ ବିଫଳ ହେଉଛନ୍ତି। ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ, ଲକ୍ଷ୍ନୌ ଏବଂ ଜୟପୁର ଭଳି ସହରରେ ଯାତ୍ରୀ ସଂଖ୍ୟା ଯଥାକ୍ରମେ 8.6% ଏବଂ 7.6% ରହିଛି।
4 ଡିସେମ୍ବର 2023 ରେ ଆଇଆଇଟି ଦିଲ୍ଲୀ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରକାଶିତ ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଦିଲ୍ଲୀ ମେଟ୍ରୋ ଏହାର ଆନୁମାନିକ ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ମାତ୍ର 47 ପ୍ରତିଶତ ହାସଲ କରିଛି। ଏହା ଭୁବନେଶ୍ୱର ମେଟ୍ରୋର ଯାତ୍ରୀ ସଂଖ୍ୟା ଏବଂ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ସ୍ଥାୟୀତ୍ୱକୁ ନେଇ ଚିନ୍ତା ସୃଷ୍ଟି କରିଛି।
2. ଆର୍ଥିକ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ: ଓଡ଼ିଶା ସରକାର ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଖର୍ଚ୍ଚ ପାଇଁ ପାଣ୍ଠି ଯୋଗାଇବାକୁ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତିବଦ୍ଧ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକଳ୍ପର ଅବଧି ମଧ୍ୟରେ ଆର୍ଥିକ ସ୍ଥିରତା ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ଏକ ଚିନ୍ତାର ବିଷୟ ହୋଇ ରହିଛି। ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ, ଚେନ୍ନାଇ ମେଟ୍ରୋ ₹183 କୋଟି ଆୟ ତୁଳନାରେ ₹714 କୋଟି ଟଙ୍କାର ନିଟ୍ କ୍ଷତିର ସୂଚନା ଦେଇଥିବାବେଳେ ବେଙ୍ଗାଲୁରୁ ₹536 କୋଟି ରାଜସ୍ୱ ଉପରେ ₹498 କୋଟି ଟଙ୍କାର କ୍ଷତିର ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇଥିଲା। ଏକ ସଫଳ କାର୍ଯ୍ୟକାରିତା ପାଇଁ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ପାଣ୍ଠି ସୁରକ୍ଷିତ କରିବା ଏବଂ ବଜେଟକୁ ପ୍ରଭାବୀ ଢଙ୍ଗରେ ପରିଚାଳନା କରିବା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ।
3. ଜମି ଅଧିଗ୍ରହଣ: ଭୁବନେଶ୍ୱର ମେଟ୍ରୋର ମାର୍ଗକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଉନ୍ନତ କରାଯିବ। ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ ଜମି ସୁରକ୍ଷିତ କରିବା ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଆହ୍ୱାନ ହୋଇପାରେ, ଯାହା ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ଆହୁରି ବିଳମ୍ବ କରିପାରେ ଏବଂ ଏହାର ଖର୍ଚ୍ଚ ବୃଦ୍ଧି କରିପାରେ।
4. ସୁଲଭ ମୂଲ୍ୟ: ସାମାଜିକ-ଆର୍ଥିକ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଭୁବନେଶ୍ୱରକୁ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ। ଘରୋଇ ଯାନରୁ ସାର୍ବଜନୀନ ପରିବହନକୁ ଏକ ସାଧାରଣ ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା ପାଇଁ ବାସିନ୍ଦାଙ୍କ ପାଇଁ ମେଟ୍ରୋ ଭଡ଼ା ସୁଲଭ ରହିବା ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ ହେବ
ଉପସଂହାର:
ଭୁବନେଶ୍ୱର ମେଟ୍ରୋ ପ୍ରକଳ୍ପ ସହରର ବର୍ଦ୍ଧିତ ସହରୀକରଣ ଏବଂ ପରିବହନ ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ପୂରଣ କରିବାରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପଦକ୍ଷେପକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରେ | ସଂଯୋଗୀକରଣ ବୃଦ୍ଧି, ଭିଡ଼ ହ୍ରାସ ଏବଂ ଆର୍ଥିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧିକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ଉପରେ ଧ୍ୟାନ କେନ୍ଦ୍ରିତ କରି ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ଭୁବନେଶ୍ୱରର ଭିତ୍ତିଭୂମିକୁ ନୂଆ ରୂପ ଦେବ ବୋଲି ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦେଇଛି। ତଥାପି, ରାଇଡର୍ସିପ୍ ଚିନ୍ତା, ଆର୍ଥିକ ସ୍ଥିରତା, ଜମି ଅଧିଗ୍ରହଣ ଏବଂ ଭଡ଼ା ସାମର୍ଥ୍ୟ ପରି ଆହ୍ୱାନଗୁଡିକ ଯତ୍ନ ସହକାରେ ପରିଚାଳନା କରାଯିବା ଆବଶ୍ୟକ |
ମେଟ୍ରୋ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ସଫଳତା ପରିବହନର ଅନ୍ୟ ମାଧ୍ୟମଗୁଡ଼ିକ ସହିତ ଦକ୍ଷ ସମନ୍ୱୟ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ସହିତ ଏହି ବାଧାଗୁଡ଼ିକୁ ଦୂର କରିବା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିବ। ଯଦି ପ୍ରଭାବୀ ଢଙ୍ଗରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୁଏ, ତେବେ ଭୁବନେଶ୍ୱର ମେଟ୍ରୋ ସହରର ଗମନାଗମନ ପରିଦୃଶ୍ୟ ଏବଂ ଏହାର ବାସିନ୍ଦାଙ୍କ ଜୀବନଧାରଣ ମାନକୁ ସୁବ୍ୟବସ୍ଥିତ କରିପାରିବ।





