नागपूर (मेट्रो रेल न्यूज): महामेट्रो अत्याधुनिक तंत्रज्ञान बसवत आहे, जेणेकरून प्रत्येक स्थानकापासून दोन मिनिटांच्या अंतराने गाड्या निघू शकतील. तथापि, हे अनेक वर्षांनंतर घडेल, जेव्हा उच्च प्रवासी गाड्यांच्या इतक्या उच्च वारंवारतेची मागणी करतात.
महामेट्रोचे व्यवस्थापकीय संचालक ब्रिजेश दीक्षित यांनी सोमवारी पत्रकार परिषदेला संबोधित करताना सांगितले की ते संप्रेषण-आधारित ट्रेन नियंत्रण (सी. बी. टी. सी.), स्वयंचलित ट्रेन ऑपरेशन (ए. टी. ओ.) आणि स्वयंचलित ट्रेन संरक्षण (ए. टी. पी.) तंत्रज्ञानाचा वापर करत आहेत, जे जगातील नवीनतम आहेत.
दीक्षित म्हणाले, सामान्यतः आमच्या गाड्या चालकविरहित प्रणालीवर चालवल्या जातील. वाहनचालक केवळ आपत्कालीन कारणांसाठी तेथे असतील. चालकाला हवे असल्यास तो त्याच्या हातांवर नियंत्रण ठेवू शकतो. अशा परिस्थितीत, ए. टी. पी. प्रणाली हे सुनिश्चित करेल की तो ट्रेन योग्यरित्या चालवतो.
व्यवस्थापकीय संचालक पुढे म्हणाले की, सी. बी. टी. सी., ए. टी. ओ. आणि ए. टी. पी. प्रणाली ऑगस्टअखेरीस पूर्णपणे कार्यान्वित होतील. यासाठी आम्हाला मेट्रो रेल्वे सुरक्षा आयुक्तांची (सीएमआरएस) मंजुरी मिळेल, असेही ते म्हणाले.
Get the Daily Metro & Rail Brief
Join 125,000+ metro and rail professionals. Project updates, new tenders and contract awards from across India, in your inbox every day.
भारतीय रेल्वे आणि नागपूर मेट्रोमधील फरक स्पष्ट करताना ते म्हणाले की, पहिल्या टप्प्यात स्थिर ब्लॉक प्रणाली वापरली जात होती तर दुसऱ्या टप्प्यात हलणारी ब्लॉक प्रणाली वापरली जात होती. "जर तुम्ही फिक्स्ड ब्लॉक प्रणाली वापरत असाल, तर दोन गाड्यांमधील अंतर किमान 10 ते 15 मिनिटांचे असते.
मूव्हिंग ब्लॉक प्रणालीमध्ये, मध्यांतर दोन मिनिटांपेक्षा कमी असू शकते ", ते पुढे म्हणाले. सी. बी. टी. सी. मध्ये, रेल्वे रुळावर आणि मुख्य नियंत्रण कक्षात बसवलेल्या उपकरणांशी संवाद साधते. तीन घटक आहेत-ट्रेन अँटेना, वेसाइड अँटेना आणि मुख्य नियंत्रण कक्ष.
सॉफ्टवेअरद्वारे गाड्या चालवल्या जातात, ज्यामुळे त्या पूर्वनिर्धारित वेगाने धावतात आणि स्थानकाच्या प्लॅटफॉर्मवर नियुक्त केलेल्या ठिकाणी थांबतात, असे दीक्षित यांनी सांगितले.
हैदराबाद आणि कोचीसह केवळ काही महानगरांमध्येच सी. बी. टी. सी. चा वापर केला जातो. दिल्ली मेट्रोने आता हळूहळू वेगवेगळ्या मार्गांवर त्याचा वापर करण्यास सुरुवात केली आहे. नागपूर मेट्रोने सुरुवातीपासूनच सी. बी. टी. सी. वापरण्याचा निर्णय घेतला होता. मात्र, सध्या या तंत्रज्ञानाची चाचणी सुरू आहे आणि गाड्या हाताने चालवल्या जात आहेत. नागपूर मेट्रोच्या दारात लोक अडकण्याची शक्यता नाही. "जरी दोन्ही दरवाजांमध्ये 5 सेंटीमीटर अंतर असले तरी ते पुन्हा उघडतील आणि बंद होतील. असे तीन वेळा होईल आणि जर अडथळा दूर झाला नाही तर दरवाजे पुन्हा बंद होणार नाहीत आणि गाडी हलणार नाही ", दीक्षित म्हणाले.
संचालक (रोलिंग स्टॉक) सुनील माथूर यांनी तंत्रज्ञानाचा पुरवठा करणाऱ्या सिमेन्सच्या अभियंत्यांसह सी. बी. टी. सी. प्रणालीवर सादरीकरण केले.