नाशिक (मेट्रो रेल न्यूज): महा मेट्रोने नाशिकसाठी अंदाजे ₹14,520 कोटी रुपये खर्चून 58 किलोमीटरचे मेट्रो जाळे प्रस्तावित केले आहे. ही योजना दोन टप्प्यात विभागलेली आहे. शहराची लोकसंख्या आणि प्रवासाच्या गरजा वाढत असताना शहरासाठी दीर्घकालीन सार्वजनिक वाहतुकीचा पर्याय उपलब्ध करून देणे हे त्याचे उद्दिष्ट आहे.
महा मेट्रोने नाशिक लाइट मेट्रोचे 58 किमीचे जाळे प्रस्तावित केले आहे
टाइम्स ऑफ इंडियाच्या वृत्तानुसार, महाराष्ट्र मेट्रो रेल कॉर्पोरेशनने (एम. एम. आर. सी. एल.) शहराच्या सर्वसमावेशक वाहतूक योजनेच्या (सी. एम. पी.) मसुद्याचा भाग म्हणून नाशिकसाठी 58 किमीचे मेट्रो जाळे प्रस्तावित केले आहे. या प्रकल्पाचा अंदाजित खर्च ₹14,520 कोटी रुपये आहे. सीएमपीच्या मसुद्यात हलक्या मेट्रो जाळ्यासाठी योग्य असे तीन मार्गिका निश्चित करण्यात आले आहेत. मात्र, आवश्यक प्रक्रिया पूर्ण करून, हितधारकांशी सल्लामसलत करून आणि तपशीलवार व्यवहार्यता अभ्यास केल्यानंतर महा मेट्रो अंतिम निर्णय घेईल. प्रस्तावित जाळे दोन टप्प्यात विकसित केले जाईल आणि पुढील वीस वर्षांत नाशिकच्या वाहतुकीच्या गरजा पूर्ण करण्याचे उद्दिष्ट आहे.
प्रस्तावित नाशिक लाइट मेट्रो जाळे
The weekly brief metro & rail professionals read.
| टप्पा | कॉरिडॉर | लांबी | अंदाजित खर्च | उद्दिष्ट |
| टप्पा 1 | गंगापूर गाव-नाशिक रस्ता | 21.5 किमी | ₹8,770 कोटी | 2031 |
| टप्पा 1 | मुंबई नाका-पाथर्डी फाटा | 13.58 किमी | 2036 | |
| टप्पा 2 | अंबाड-नाशिक विमानतळ | 23 किमी | ₹5,750 कोटी | 2046 |
| एकूण | तीन मार्गिका | 58 किमी | ₹14,520 कोटी | - |
महा मेट्रोने पहिल्या टप्प्यासाठी दोन मार्ग प्रस्तावित केले आहेत.
- 2031 मध्ये पूर्ण करण्याचे उद्दिष्ट असलेल्या सीएमपीसह, गंगापूर गाव-नाशिक रोड हा 1 किमी लांबीचा मार्गिका अंमलात आणणारा पहिला मार्ग असू शकतो.
- दुसरा मार्गिका मुंबई नाका ते पाथर्डी फाटा यांना 13.58 किमी अंतरावर जोडेल. हा मार्ग 2036 पर्यंत पूर्ण होईल अशी सीएमपीची अपेक्षा आहे.
- या पहिल्या टप्प्यातील दोन्ही मार्गिका एकत्रितपणे सुमारे 35 किलोमीटर लांबीच्या असतील आणि त्यासाठी अंदाजे ₹8,770 कोटी रुपयांच्या गुंतवणुकीची आवश्यकता आहे.
महा मेट्रोचा अंदाज आहे की गर्दीच्या वेळी प्रत्येक मार्गिका ताशी सुमारे 11,000 प्रवासी वाहून नेऊ शकते. यामुळे लाइट मेट्रोसारख्या उच्च क्षमतेच्या सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्थेची क्षमता दिसून येते.
दुसरा टप्पा अंबाडला नाशिक विमानतळाशी जोडणार
दुसऱ्या टप्प्यात अंबाड आणि नाशिक विमानतळादरम्यान 23 किलोमीटरचा मार्ग प्रस्तावित आहे. महा मेट्रोने या मार्गिकेचा खर्च ₹5,750 कोटी रुपये असल्याचा अंदाज वर्तवला असून 2046 पर्यंत त्याची अंमलबजावणी करण्याचे उद्दिष्ट ठेवले आहे. विमानतळ जोडणीमुळे मेट्रोचे जाळे नाशिकमधील आणखी एका प्रमुख वाहतूक केंद्रापर्यंत विस्तारेल आणि आसपासच्या भागातील भविष्यातील विकासाला मदत होईल.
महा मेट्रोने अलीकडेच सीएमपीचा मसुदा भागधारकांशी सामायिक केला आणि गतिशीलता योजनेवर अभिप्राय आमंत्रित केला. अधिकारी सध्या सूचनांचा आढावा घेत आहेत आणि दस्तऐवज अद्ययावत करत आहेत. अंतिम सीएमपी सप्टेंबरमध्ये महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्याकडे मंजुरीसाठी सादर होणे अपेक्षित आहे. महा मेट्रोच्या एका वरिष्ठ अधिकाऱ्याने सूचित केले की प्रस्तावित मार्गिकांमध्ये हलक्या मेट्रो प्रणालीची क्षमता आहे. तथापि, अंतिम निर्णय पूर्ण गतिशीलता योजना, भागधारकांचे योगदान आणि लोकसंख्या आणि प्रवासाच्या गरजांविषयी अद्ययावत माहितीवर अवलंबून असेल.
नाशिकची पूर्वीची निओ मेट्रो योजना रद्द करण्यात आली
नाशिकच्या सार्वजनिक वाहतुकीच्या गरजांच्या नवीन मूल्यांकना नंतर हा नवीन प्रस्ताव आला आहे. एप्रिल 2025 मध्ये, कुंभमेळ्याच्या आढावा बैठकीत, पंतप्रधानांचे सल्लागार तरुण कपूर यांनी अधिकाऱ्यांना आधीच्या निओ मेट्रो मॉडेलला चिकटून राहण्याऐवजी जगभरातील इतर शहरांमधील सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्थेचे परीक्षण करण्याचे निर्देश दिले. त्यानंतर महा मेट्रोने नाशिकच्या वाहतुकीच्या मागण्यांचे पुनर्मूल्यांकन करण्यासाठी एक नवीन वाहतूक सर्वेक्षण केले.
केंद्राने यापूर्वी केंद्रीय अर्थसंकल्पात ₹2,092 कोटी रुपयांच्या तरतुदीसह नाशिकसाठी निओ मेट्रो प्रकल्पाची घोषणा केली होती. हा प्रस्ताव नंतर मागे घेण्यात आला, ज्यामुळे शहराच्या दीर्घकालीन सामूहिक वाहतूक योजनांबद्दल चिंता निर्माण झाली. नाशिकच्या शहरी वाहतुकीच्या वाढीसाठी एक नवीन चौकट उपलब्ध करून देणे हा या नव्या हलक्या मेट्रोच्या प्रस्तावाचा उद्देश आहे.
हेही वाचाः नवी मुंबई मेट्रो मार्ग 1 च्या देखभालीसाठी महा मेट्रोने 3.54 कोटी रुपयांची निविदा काढली