ବାଙ୍ଗାଲୋର (ମେଟ୍ରୋ ରେଳ ନ୍ୟୁଜ୍): ବାଙ୍ଗାଲୋର ମେଟ୍ରୋ ରେଳ କର୍ପୋରେସନ୍ (ବି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି. ଏଲ୍.) ଆସନ୍ତା 45 ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ବାଙ୍ଗାଲୋର ମେଟ୍ରୋ ଫେଜ୍ 3 ପାଇଁ ନୂତନ ସିଭିଲ୍-ୱାର୍କ ଟେଣ୍ଡର ଆହ୍ୱାନ କରିପାରେ। ଏକ ଏଣ୍ଡ-ଟୁ-ଏଣ୍ଡ ଡବଲ୍-ଡେକର କରିଡର ପାଇଁ ବି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି. ଏଲ୍. ଏହାର ଯୋଜନାକୁ ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରିନେବା ପରେ ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ନିଆଯାଇଛି।
ଦୁଇ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟ ପୂର୍ବରୁ କେନ୍ଦ୍ର ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ମୂଳ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ କରିବାରେ ବିଳମ୍ବକୁ ନେଇ ସମାଲୋଚନା ବୃଦ୍ଧି ପାଇବା ପରେ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଛି। ସଂଶୋଧିତ ଯୋଜନା ଅନୁଯାୟୀ, ଡବଲ୍-ଡେକର ଢାଞ୍ଚା 44.65-km ପର୍ଯ୍ୟାୟ 3 ନେଟୱାର୍କର ପ୍ରାୟ 11 କିଲୋମିଟରକୁ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିବ। ବି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି. ଏଲ୍. ଚଳିତ ବର୍ଷ ପ୍ରାରମ୍ଭରେ ଜାରି କରାଯାଇଥିବା ଟେଣ୍ଡରଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରିବ, ପ୍ରକଳ୍ପ ମୂଲ୍ୟ ସଂଶୋଧନ କରିବ ଏବଂ ନୂତନ ଟେଣ୍ଡର ଆହ୍ୱାନ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ଆବଶ୍ୟକ ଅନୁମୋଦନ ହାସଲ କରିବ।
ବେଙ୍ଗାଲୁରୁ ମେଟ୍ରୋ ଫେଜ୍ 3 ପାଇଁ ପୁଣି ଟେଣ୍ଡର ଆହ୍ୱାନ
ବାଙ୍ଗାଲୋର ମେଟ୍ରୋ ରେଲ୍ କର୍ପୋରେସନ୍ ଲିମିଟେଡ୍ (ବି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି. ଏଲ୍.) ଜାନୁଆରୀ 2026 ରେ ଅରେଞ୍ଜ ଲାଇନର ପ୍ରାୟ 1 କିଲୋମିଟର ପାଇଁ ସିଭିଲ୍-ୱାର୍କ ଟେଣ୍ଡର ଆହ୍ୱାନ କରିଥିଲା। ଏହି କାର୍ଯ୍ୟରେ ତିନୋଟି ପ୍ୟାକେଜ୍ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ଥିଲା | ତେବେ ବି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି. ଏଲ୍. ଏବେ ଏହି ଟେଣ୍ଡରଗୁଡ଼ିକୁ ଫେରାଇ ନେବ କାରଣ ପ୍ରକଳ୍ପର ରୂପରେଖ ବଦଳି ଯାଇଛି। ସହରାଞ୍ଚଳ ବିକାଶ ବିଭାଗର ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀ ମନି କଣ୍ଟ୍ରୋଲ୍କୁ କହିଛନ୍ତି ଯେ କରିଡରର ପ୍ରାୟ 11 କିଲୋମିଟରରେ ଡବଲ ଡେକର ସଂରଚନା ରଖିବା ପାଇଁ ରାଜ୍ୟ ସରକାର ନୀତିଗତ ଅନୁମୋଦନ ଦେଇଛନ୍ତି। ବାଙ୍ଗାଲୋର ମେଟ୍ରୋ ପ୍ରଥମେ ପ୍ରକଳ୍ପ ମୂଲ୍ୟ ସଂଶୋଧନ କରିବ ଏବଂ ତା "ପରେ ନୂତନ ଟେଣ୍ଡର ଆହ୍ୱାନ କରିବ।
ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ପ୍ରାୟ ଏକ ମାସରୁ 45 ଦିନ ଲାଗିପାରେ। ତେବେ ସମୟସୀମା ବି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି. ଏଲ୍. ବୋର୍ଡର ଅନୁମୋଦନ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ନିର୍ଭର କରିବ। ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ କରିବାରେ ବିଳମ୍ବ ହୋଇଛି। ଅଗଷ୍ଟ 2024 ରେ କେନ୍ଦ୍ର ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିଥିଲା ଏବଂ ଅଗଷ୍ଟ 2025 ରେ ସରକାର ଭିତ୍ତିପ୍ରସ୍ତର ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ। ଏହି ପଦକ୍ଷେପଗୁଡ଼ିକ ସତ୍ତ୍ୱେ ବି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି. ଏଲ୍. ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ଆଦେଶ ଜାରି କରିନାହିଁ।
The weekly brief metro & rail professionals read.
ବାଙ୍ଗାଲୋର ମେଟ୍ରୋ ଫେଜ୍ 3 ରେ କ "ଣ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହେଉଛି?
କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଅଗଷ୍ଟ 2024ରେ ଆନୁମାନିକ ₹15,611 କୋଟି ଟଙ୍କା ବ୍ୟୟରେ ବାଙ୍ଗାଲୋର ମେଟ୍ରୋର ତୃତୀୟ ପର୍ଯ୍ୟାୟକୁ ମଞ୍ଜୁରି ଦେଇଥିଲେ। ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ଦୁଇଟି କରିଡରରେ 44.65 କିଲୋମିଟର ଏବଂ 31ଟି ଷ୍ଟେସନକୁ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରେ।
| କରିଡର | ରାସ୍ତା | ଦୈର୍ଘ୍ୟ | ଷ୍ଟେସନ |
| କରିଡର 1 | ଜେ. ପି. ନଗର ଚତୁର୍ଥ ପର୍ଯ୍ୟାୟ-କେମ୍ପାପୁରା | 32 କିଲୋମିଟର | 21 |
| କରିଡର 2 | ହୋସାହଲ୍ଲୀ-କଦାବାଗେରେ | 12.5 କିଲୋମିଟର | 10 |
| ମୋଟ | 42.5 କିଲୋମିଟର | 31 | |
ପ୍ରଥମ କରିଡର ଆଉଟର ରିଙ୍ଗ ରୋଡ୍ର ପଶ୍ଚିମ ଭାଗ ଦେଇ ଯିବ ଏବଂ ଦ୍ୱିତୀୟ କରିଡର ମାଗାଦି ରୋଡ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରିବ। ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ବର୍ତ୍ତମାନ 2029 ସୁଦ୍ଧା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିବାକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖାଯାଇଛି।
ଡବଲ୍-ଡେକର ଯୋଜନା ସମଗ୍ର କରିଡରରୁ 11 କିଲୋମିଟରକୁ କଟିଲା
ରାଜ୍ୟ ସରକାର ବାଙ୍ଗାଲୋର ମେଟ୍ରୋ ଫେଜ୍ 3 ପାଇଁ ଏକ ଏଣ୍ଡ-ଟୁ-ଏଣ୍ଡ ଡବଲ୍-ଡେକର ଡିଜାଇନ୍ ପାଇଁ ଚାପ ପକାଇଥିଲେ। ଏହି ମଡେଲ ଅଧୀନରେ, ସଡ଼କ ଫ୍ଲାଇଓଭର ମେଟ୍ରୋ ଭାୟାଡକ୍ଟ ତଳେ ଚାଲିବ, ଯାହା ଉଭୟ ପରିବହନ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ସମାନ କରିଡର ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ଅନୁମତି ଦେବ। ବାଙ୍ଗାଲୋରର ସୀମିତ ସଡ଼କ ସ୍ଥାନ ଏବଂ ଉଚ୍ଚ ଜମି ଅଧିଗ୍ରହଣ ଖର୍ଚ୍ଚ ଦ୍ୱାରା ଏହି ଧାରଣା ଆଂଶିକ ଭାବରେ ପରିଚାଳିତ ହୋଇଥିଲା | କର୍ଣ୍ଣାଟକ ଏକ ପୃଥକ 37 କିଲୋମିଟର ଡବଲ ଡେକର ସଡ଼କ ଉପାଦାନକୁ ମଧ୍ୟ ଅନୁମୋଦନ କରିଛି, ଯାହାର ଆନୁମାନିକ ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ₹9,700 କୋଟି ଟଙ୍କା।
ତେବେ, ସମଗ୍ର ତୃତୀୟ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ସୀମାରେଖାରେ ଏଭଳି ଢାଞ୍ଚା ନିର୍ମାଣର ଆର୍ଥିକ ଏବଂ ପରିବହନ ପ୍ରଭାବକୁ ନେଇ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଚିନ୍ତା ପ୍ରକଟ କରିଛନ୍ତି। ଏମ୍. ଓ. ଏଚ୍. ୟୁ. ଏ. ଯାଞ୍ଚ କରୁଛି ଯେ ଦୀର୍ଘ ରାସ୍ତା ଫ୍ଲାଇଓଭର ସମାନ୍ତରାଳ ସଡ଼କ ଭିତ୍ତିଭୂମି ସୃଷ୍ଟି କରିପାରିବ କି ନାହିଁ ଏବଂ ଅଧିକ ଘରୋଇ-ଯାନ ବ୍ୟବହାରକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିପାରିବ କି ନାହିଁ। ସୁରକ୍ଷା, ପରିଚାଳନାଗତ ସମ୍ଭାବ୍ୟତା ଏବଂ ଆର୍ଥିକ ଲାଭ ସହିତ ମେଟ୍ରୋ ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ଉପରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ମଧ୍ୟ ସମୀକ୍ଷାଧୀନ ରହିଛି। ତେଣୁ ସଂଶୋଧିତ ତୃତୀୟ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ଯୋଜନା କେବଳ ବଛା ବଛା ସ୍ଥାନରେ ଡବଲ ଡେକର ଢାଞ୍ଚା ବଜାୟ ରଖିବ।
ପାଖାପାଖି 11 କି. ମି. ଲମ୍ବ ଡବଲ-ଡେକର ସେକ୍ସନ
ମଞ୍ଜୁର ହୋଇଥିବା ପ୍ରକଳ୍ପରେ ପୂର୍ବରୁ ପ୍ରାୟ 3 କିଲୋମିଟର ଡବଲ-ଡେକର ସଂରଚନା ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ରହିଛି:
- କନକପୁରା ରୋଡ ଜଙ୍କସନ: 1.4 କି. ମି
- କାମାକ୍ୟା ଜଙ୍କସନ: 1.6 କି. ମି
ପ୍ରମୁଖ ଟ୍ରାଫିକ୍ ବାଧାଗୁଡ଼ିକରେ ଆଉ 8 କିଲୋମିଟର ପ୍ରସ୍ତାବିତ | ବିଚାର କରାଯାଉଥିବା ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଗୋରାଗୁଣ୍ଟେପାଳ୍ୟା ଅନ୍ୟତମ। ଗୋରାଗୁଣ୍ଟେପାଳ୍ୟାରେ, ବି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି. ଏଲ୍. ଏକ ଭିନ୍ନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଯାଞ୍ଚ କରୁଛି ଯେଉଁଥିରେ ରାସ୍ତା ଏକ କଟ୍-ଆଣ୍ଡ-କଭର ବିଭାଗ ଦେଇ ଭୂତଳ ଦେଇ ଯାଇପାରିବ, ଯେତେବେଳେ ମେଟ୍ରୋ ଭାୟାଡକ୍ଟ ଏହା ଉପରେ ଚାଲିଥାଏ | ଏହା ବାଙ୍ଗାଲୋର ମେଟ୍ରୋକୁ ଏକ ବୃହତ ଭୂପୃଷ୍ଠ ସ୍ତରୀୟ ସଡ଼କ ସଂରଚନାର ଆବଶ୍ୟକତା ବିନା ବ୍ୟସ୍ତବହୁଳ ଜଙ୍କସନକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିବାକୁ ଅନୁମତି ଦେବ।
ପ୍ରକଳ୍ପ ଅନେକ ମାଇଲଖୁଣ୍ଟ ଅତିକ୍ରମ କରିସାରିଛି
ବାଙ୍ଗାଲୋର ମେଟ୍ରୋ ଫେଜ୍ 3 ରେ ବିଳମ୍ବ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଚିନ୍ତାର ବିଷୟ ପାଲଟିଛି କାରଣ ବାଙ୍ଗାଲୋର ପ୍ରବଳ ଟ୍ରାଫିକ୍ ଏବଂ ସାର୍ବଜନୀନ ପରିବହନ ପାଇଁ ବର୍ଦ୍ଧିତ ଚାହିଦାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛି | କର୍ଣ୍ଣାଟକ ସରକାର ନଭେମ୍ବର 2022 ରେ ଦୁଇଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟ 3 କରିଡରକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିଥିଲେ। ପ୍ରାୟ ଦୁଇ ବର୍ଷ ପରେ, ଅଗଷ୍ଟ 2024 ରେ କେନ୍ଦ୍ର ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିଥିଲା। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ଅଗଷ୍ଟ 10, 2025 ରେ ଅରେଞ୍ଜ ଲାଇନର ଭିତ୍ତିପ୍ରସ୍ତର ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ।
ତଥାପି, ଭିତ୍ତିପ୍ରସ୍ତର ସମାରୋହର ଏକ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟ ପରେ, ବି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି. ଏଲ୍. ଏବେବି ନୂତନ ସିଭିଲ୍-ୱାର୍କ ଟେଣ୍ଡର ଆହ୍ୱାନ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉଛି। ବି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି. ଏଲ୍. ଜାନୁଆରୀ 2026ରେ ଆହ୍ୱାନ କରାଯାଇଥିବା ଟେଣ୍ଡରଗୁଡ଼ିକୁ ନେଇ ଆଗକୁ ବଢ଼ିପାରିନଥିଲା, କାରଣ ସରକାର ଡବଲ୍-ଡେକର ଡିଜାଇନ୍ରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ। ରାଜ୍ୟ ସରକାର ଏବେ ଅଧିକ ବିଳମ୍ବକୁ ରୋକିବା ପାଇଁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି। ଅଧିକାରୀମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ବି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି. ଏଲ୍. ତୃତୀୟ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ପାଇଁ ଏଣ୍ଡ-ଟୁ-ଏଣ୍ଡ ଡବଲ୍-ଡେକର ଯୋଜନାକୁ ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରିନେଇଛି କାରଣ ଡିଜାଇନ୍ ଆଲୋଚନା ଜାରି ରଖିବା ଦ୍ୱାରା ପ୍ରକଳ୍ପର ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ହୋଇପାରେ ଏବଂ ଏହାର ସମାପ୍ତିରେ ବିଳମ୍ବ ହୋଇପାରେ।
ହେବ୍ବଲ-ସର୍ଜାପୁର ମେଟ୍ରୋକୁ ନେଇ ସମାନ ପ୍ରଶ୍ନ
ଡବଲ୍-ଡେକର ଯୋଜନା ତୃତୀୟ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୀମିତ ନୁହେଁ। ବି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି. ଏଲ୍. ପ୍ରସ୍ତାବିତ 37 କିଲୋମିଟର ଦୀର୍ଘ ହେବ୍ବଲ୍-ସର୍ଜାପୁର ମେଟ୍ରୋ କରିଡର ପାଇଁ ଏକ ଏଣ୍ଡ-ଟୁ-ଏଣ୍ଡ ଡବଲ୍-ଡେକର ଡିଜାଇନ୍ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ବିଚାର କରୁଛି। ବି. ଏମ୍. ଆର୍. ସି. ଏଲ୍. ଆଇ. ଆଇ. ଟି. ରୁର୍କୀକୁ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ଅଧ୍ୟୟନ କରିବାକୁ କହିଛି। ଏହି କରିଡରର ସଂଶୋଧିତ ମୂଲ୍ୟ ପାଖାପାଖି ₹25,999 କୋଟି ଟଙ୍କା ହେବ ବୋଲି ଆକଳନ କରାଯାଇଛି।
ବାଙ୍ଗାଲୋର ମେଟ୍ରୋ ଫେଜ୍ 3 ଡବଲ୍-ଡେକର ଡିଜାଇନ୍ ବିଷୟରେ କେନ୍ଦ୍ରର ଚିନ୍ତା ମଧ୍ୟ ଭବିଷ୍ୟତର ମେଟ୍ରୋ କରିଡର ପାଇଁ ବାଙ୍ଗାଲୋର ଡବଲ୍-ଡେକର ସଂରଚନା ଯୋଜନା କିପରି ପ୍ରଭାବିତ କରିପାରେ।
ଅଧିକ ପଢ଼ନ୍ତୁ: ବାଙ୍ଗାଲୋର ମେଟ୍ରୋ ଅଲ୍ଷ୍ଟମ୍ ର ଆର୍ଟିଫିସିଆଲ ଇଣ୍ଟେଗ୍ରେଟେଡ୍ ସିବିଟିସି ସିଷ୍ଟମ ସହିତ ସଜ୍ଜିତ ହେବ