ପରିଚୟ
ଭାରତର କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ପ୍ରାୟତଃ "ଅରେଞ୍ଜ ସିଟି" ଭାବରେ ଜଣାଶୁଣା ନାଗପୁର ଭାରତର 13 ତମ ବୃହତ୍ତମ ସହର ଏବଂ ମହାରାଷ୍ଟ୍ର ରାଜ୍ୟର ତୃତୀୟ ବୃହତ୍ତମ ସହର ଭାବରେ ସ୍ଥାନ ପାଇଛି। 2011 ଜନଗଣନା ଅନୁଯାୟୀ, ନାଗପୁର ପୌରପାଳିକାର ଜନସଂଖ୍ୟା 2,405,665 ରହିଛି। ଦ୍ରୁତ ସହରୀକରଣ କାରଣରୁ ଏହି ସହରରେ ଯଥେଷ୍ଟ ଜନସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି ଘଟୁଛି। ଅକ୍ସଫୋର୍ଡ ଇକୋନୋମିକ୍ସର ଏକ ରିପୋର୍ଟରେ ଆକଳନ କରାଯାଇଛି ଯେ 2019 ରୁ 2035 ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନାଗପୁର ବିଶ୍ୱର ପାଞ୍ଚଟି ଦ୍ରୁତ ଅଭିବୃଦ୍ଧିଶୀଳ ସହର ମଧ୍ୟରେ ରହିବ, ଯାହାର ହାରାହାରି ଅଭିବୃଦ୍ଧି ହାର 8.41% ହେବ। ଏହି ବର୍ଦ୍ଧିତ ଜନସଂଖ୍ୟା ସହରର ରାସ୍ତାରେ ଗୁରୁତର ଟ୍ରାଫିକ୍ ଭିଡ଼ ସମେତ ପ୍ରମୁଖ ଆହ୍ୱାନ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ଏହି କାରଣରୁ, ସହର ପାଇଁ ଏକ ଉନ୍ନତ ସାର୍ବଜନୀନ ପରିବହନ ଭିତ୍ତିଭୂମିର ଜରୁରୀ ଚାହିଦା ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା।
ଏହି ଆହ୍ୱାନର ମୁକାବିଲା ପାଇଁ ନାଗପୁରରେ ଏକ ମେଟ୍ରୋ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା। ତେବେ, ଏହି ବିକାଶ ସତ୍ତ୍ୱେ, ସହରରେ ଟ୍ରାଫିକ୍ ଭିଡ଼ ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ହୋଇନଥିଲା, କାରଣ ନାଗପୁର ମେଟ୍ରୋ ପ୍ରକଳ୍ପ ମୁଖ୍ୟତଃ ସହର ମଧ୍ୟରେ ସଂଯୋଗ ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲା କିନ୍ତୁ ଆଖପାଖ ସହର ଏବଂ ଅଞ୍ଚଳର ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ପୂରଣ କରିନଥିଲା। ଆଖପାଖ ଅଞ୍ଚଳ ଏବଂ ସହରର ଉପକଣ୍ଠରେ ସଂଯୋଗକୁ ଆହୁରି ବୃଦ୍ଧି କରିବା ପାଇଁ ନାଗପୁର ବ୍ରଡଗେଜ ମେଟ୍ରୋ ପ୍ରକଳ୍ପର ପ୍ରସ୍ତାବ ଦିଆଯାଇଥିଲା। ଏହି ଯାତ୍ରୀବାହୀ ରେଳ ପଦକ୍ଷେପର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ନାଗପୁର ଏବଂ ଏହାର ପଡ଼ୋଶୀ ସହରଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ସଂଯୋଗ ସ୍ଥାପନ କରିବା ପାଇଁ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ରେଳବାଇର ବିଦ୍ୟମାନ ରେଳପଥର ଲାଭ ଉଠାଇବା।
ବ୍ରଡ୍ ଗେଜ୍ ମେଟ୍ରୋ କ "ଣ?
ବ୍ରଡ୍-ଗେଜ୍ ମେଟ୍ରୋ ସିଷ୍ଟମ୍, ସାଧାରଣତଃ ଉଭୟ ସହରାଞ୍ଚଳ ଏବଂ ଆଞ୍ଚଳିକ ଅଞ୍ଚଳକୁ ସେବା ଦେବା ପାଇଁ ଡିଜାଇନ୍ ହୋଇଛି, ବ୍ରଡ୍-ଗେଜ୍ ଟ୍ରାକ୍ ଉପରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ | ପ୍ରଶସ୍ତ ରେଳପଥ ଉଚ୍ଚ ବେଗ ଏବଂ ଉଚ୍ଚ ଯାତ୍ରୀ କ୍ଷମତାରେ ଚାଲୁଥିବା ଟ୍ରେନଗୁଡ଼ିକୁ ସ୍ଥିରତା ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ।
- ଟ୍ରାକ୍ ଓସାର: ବ୍ରଡ୍ ଗେଜ୍ ଟ୍ରାକ୍ 1,676 ମିମି (5 ଫୁଟ 6 ଇଞ୍ଚ) ମାପ କରେ | ଏହି ଓସାର ଷ୍ଟାଣ୍ଡାର୍ଡ ଗେଜ (1,435 ମିମି) ଠାରୁ ଅଧିକ।
- ଗତି: ବ୍ରଡଗେଜ୍ ମେଟ୍ରୋ ଅଧିକ ବେଗରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାରେ ସକ୍ଷମ ହେବ, ଏହାର ଡିଜାଇନ୍ କ୍ଷମତା ଉପରେ ଆଧାର କରି ଆହୁରି ଅଧିକ ବେଗ ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି।
ବ୍ରଡ୍ ଗେଜ୍ ମେଟ୍ରୋ ଏବଂ ଷ୍ଟାଣ୍ଡାର୍ଡ ମେଟ୍ରୋ ବ୍ୟବସ୍ଥା ମଧ୍ୟରେ ପାର୍ଥକ୍ୟ
| ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ | ବ୍ରଡଗେଜ ମେଟ୍ରୋ ବ୍ୟବସ୍ଥା | ମାନକ ମେଟ୍ରୋ ବ୍ୟବସ୍ଥା |
| ଟ୍ରାକ୍ ଗେଜ | ବ୍ରଡ୍ ଗେଜ୍ (1,676 ମିମି କିମ୍ବା 5 ଫୁଟ 6 ଇଞ୍ଚ)। | ଷ୍ଟାଣ୍ଡାର୍ଡ ଗେଜ (1,435 ମିମି କିମ୍ବା 4 ଫୁଟ 8 1⁄2 ଇଞ୍ଚ)। |
| ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ | ମୁଖ୍ୟତଃ ଆଞ୍ଚଳିକ ଏବଂ ସହରାଞ୍ଚଳ ଗମନାଗମନ ପାଇଁ ପରିକଳ୍ପିତ। ଆଖପାଖ ସହର ଏବଂ ଉପକଣ୍ଠ ଅଞ୍ଚଳ ମଧ୍ୟରେ ସଂଯୋଗ ବୃଦ୍ଧି କରିବା। | ସହରାଞ୍ଚଳ ଗମନାଗମନ ପାଇଁ ପରିକଳ୍ପନା କରାଯାଇଛି। ସହର ମଧ୍ୟରେ ସଂଯୋଗ ବୃଦ୍ଧି କରିବା, ସ୍ୱଳ୍ପ ଦୂରତା ଯାତ୍ରା ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେବା। |
| ଅନ୍ୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସହିତ ଏକୀକରଣ | ଆଞ୍ଚଳିକ ସଂଯୋଗ ପାଇଁ ବିଦ୍ୟମାନ ବ୍ରଡଗେଜ ରେଳ ସହିତ ସମନ୍ୱିତ ହୋଇପାରିବ। | ସାଧାରଣତଃ ସହରାଞ୍ଚଳ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେଇ ଅନ୍ୟ ରେଳ ପ୍ରଣାଳୀରୁ ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ | |
ନାଗପୁର ବ୍ରଡଗେଜ ମେଟ୍ରୋ: ଆଞ୍ଚଳିକ ରେଳ ସଂଯୋଗକୁ ପୁନ:ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରିବା
ସମୀକ୍ଷା
ନାଗପୁର ବ୍ରଡଗେଜ ମେଟ୍ରୋ ପ୍ରକଳ୍ପ ହେଉଛି ଏକ ଆଞ୍ଚଳିକ ଦ୍ରୁତ ପରିବହନ ବ୍ୟବସ୍ଥା (ଆର. ଆର. ଟି. ଏସ.) ଯାହା 268.63 କି. ମି. ବ୍ୟାପ୍ତ ଏବଂ ଏଥିରେ 4ଟି ଉପନଗରୀୟ ରେଳ ଲାଇନ ରହିଛି, ଯାହା ଅଧିକ ସୁବିଧାଜନକ ଏବଂ ଉନ୍ନତ ରେଳ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଜରିଆରେ ସହରକୁ ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ସହର ୱାର୍ଧା, କାଟୋଲ, ନାରଖେଡ, ରାମଟେକ ଏବଂ ଭଣ୍ଡାରା ସହିତ ଯୋଡ଼ିବା ପାଇଁ 2018ରେ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦିଆଯାଇଥିଲା।
The weekly brief metro & rail professionals read.
ଆନୁମାନିକ ମୂଲ୍ୟ: 418 କୋଟି ଟଙ୍କା
ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ମହା-ମେଟ୍ରୋ (ମହାରାଷ୍ଟ୍ର ମେଟ୍ରୋ ରେଳ ନିଗମ) ଦ୍ୱାରା କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ଏବଂ ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣ କରାଯିବ।
ଡିପିଆର ଏବଂ ଅନୁମୋଦନ
- ନାଗପୁର ବ୍ରଡଗେଜ୍ ମେଟ୍ରୋ ପ୍ରକଳ୍ପର ବିସ୍ତୃତ ପ୍ରକଳ୍ପ ରିପୋର୍ଟ ଅର୍ବାନ୍ ମାସ୍ ଟ୍ରାଞ୍ଜିଟ୍ କମ୍ପାନୀ (ୟୁଏମଟିସି) ଦ୍ୱାରା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଇଥିଲା।
- 2019 ନଭେମ୍ବରରେ ରେଳବାଇ ବୋର୍ଡ ନାଗପୁର ବ୍ରଡଗେଜ ମେଟ୍ରୋ ପ୍ରକଳ୍ପର ବିସ୍ତୃତ ପ୍ରକଳ୍ପ ରିପୋର୍ଟ (ଡିପିଆର) କୁ ଅନୁମୋଦନ କରିଥିଲା
- ଅକ୍ଟୋବର 2020 ରେ, ମହାରାଷ୍ଟ୍ର ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ କ୍ୟାବିନେଟ୍ ପ୍ରକଳ୍ପର ଡିପିଆରକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିଥିଲା।
ପାଣ୍ଠି ଯୋଗାଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା
ଡିପିଆର ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପର ଆନୁମାନିକ ମୂଲ୍ୟ 418 କୋଟି ଟଙ୍କା ହେବ। ପ୍ରକଳ୍ପର ଡିପିଆରରେ କୁହାଯାଇଛି ଯେ ମୋଟ ପ୍ରକଳ୍ପ ମୂଲ୍ୟର 70 ପ୍ରତିଶତ ଋଣ ମାଧ୍ୟମରେ ଅର୍ଥ ପ୍ରଦାନ କରାଯିବ ଏବଂ 30 ପ୍ରତିଶତ ମହାରାଷ୍ଟ୍ର ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ମାଧ୍ୟମରେ ଅର୍ଥ ପ୍ରଦାନ କରାଯିବ। ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପର 50 ପ୍ରତିଶତ ଖର୍ଚ୍ଚ ରୋଲିଂ ଷ୍ଟକ୍ କ୍ରୟ ପାଇଁ ପାଣ୍ଠି ଯୋଗାଇ ଦିଆଯିବ। ତେବେ ନାଗପୁର ବ୍ରଡଗେଜ୍ ମେଟ୍ରୋର କରିଡରରେ ବର୍ତ୍ତମାନର ବନ୍ଦେ ଭାରତ ଟ୍ରେନ୍ ଚଳାଇବାକୁ ଯୋଜନା ରହିଛି। ଡିପିଆର କହିଛି ଯେ ପ୍ରକଳ୍ପ ମୂଲ୍ୟର ଅଧା ଆଧୁନିକ ରୋଲିଂ ଷ୍ଟକ୍ ଦ୍ୱାରା ଅଧିଗ୍ରହଣ କରାଯିବ।
ଖର୍ଚ୍ଚ ବିଭାଜନ
- ରୋଲିଂ ଷ୍ଟକ୍: 200 କୋଟି ଟଙ୍କା
- ଡିପୋ: 80 କୋଟି ଟଙ୍କା
- ନାଗପୁର ମେଟ୍ରୋ ସହିତ ଷ୍ଟେସନ ଏକୀକରଣ: 25 କୋଟି ଟଙ୍କା
- ଷ୍ଟେସନ ଉନ୍ନତିକରଣ: 23.12 କୋଟି ଟଙ୍କା
- ଆଇଟି ଭିତ୍ତିଭୂମି: 15 କୋଟି ଟଙ୍କା
- ସ୍ୱୟଂକ୍ରିୟ ଭଡ଼ା ସଂଗ୍ରହ (ଏ. ଏଫ୍. ସି.) ବ୍ୟବସ୍ଥା: 11.64 କୋଟି ଟଙ୍କା
- ପ୍ରାକ୍-ପରିଚାଳନା/ପ୍ରଶାସନିକ ଖର୍ଚ୍ଚ: 4.97 କୋଟି ଟଙ୍କା
- ଟିକସ: 48 କୋଟି ଟଙ୍କା
ମୁଖ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟତା
| ପ୍ରାଧିକୃତ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ | ମହାରାଷ୍ଟ୍ର ମେଟ୍ରୋ ରେଳ ନିଗମ (ମହା ମେଟ୍ରୋ)। |
| ଗତି ଏବଂ ଗତିପଥ | ସର୍ବାଧିକ ବେଗ: ଘଣ୍ଟାପ୍ରତି 200 କି. ମି. କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ବେଗ: ଘଣ୍ଟାପ୍ରତି 160 କି. ମି. ଟ୍ରାକ୍ ଗେଜ୍: ବ୍ରଡ୍ ଗେଜ୍-1676 ମି. ମି |
| ରୋଲିଂ ଷ୍ଟକ୍ | 3ଟି କୋଚ୍ (ଡିଟି-ଟି-ଡିଟି) |
| କ୍ଷମତା | 885 ଜଣ ଯାତ୍ରୀ |
ରୁଟ୍ର ବିବରଣୀ
| କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ | 0 କିମି |
| ନିର୍ମାଣାଧୀନ | 0 କିମି |
| ଅନୁମୋଦିତ | 0 କିମି |
| ପ୍ରସ୍ତାବିତ | 268.63 କିଲୋମିଟର |
ଲାଇନ 1: ନାଗପୁର-ୱାର୍ଧା
- ଦୈର୍ଘ୍ୟ: 78.8 କିଲୋମିଟର
- ଆନୁମାନିକ ଦୈନିକ ଯାତ୍ରୀ ସଂଖ୍ୟା: 5,669
- ଶେଷରୁ ଶେଷ ଯାତ୍ରା ସମୟ: 70 ମିନିଟ
- ଷ୍ଟେସନ ସଂଖ୍ୟା: 13
- ଷ୍ଟେସନର ନାମ ନାଗପୁର ଜଙ୍କସନ, ଅଜନୀ, ଖାପରୀ, ଗୁମ୍ଗାଓଁ, ବୋରଖେଡି, ସିନ୍ଦି, ତୁଲଜାପୁର, ଦହେଜଗାଓଁ, ସେଲୁ ରୋଡ, ବରୁଦ, ସେୱାଗ୍ରାମ, ୱାର୍ଧା ଜଙ୍କସନ।
ଲାଇନ-2: ନାଗପୁର-ନାରଖେଡ
- ଦୈର୍ଘ୍ୟ: 85.53 କିଲୋମିଟର
- ଆନୁମାନିକ ଦୈନିକ ଯାତ୍ରୀ ସଂଖ୍ୟା: 2,616
- ଶେଷରୁ ଶେଷ ଯାତ୍ରା ସମୟ: 75 ମିନିଟ
- ଷ୍ଟେସନ ସଂଖ୍ୟା: 11
- ଷ୍ଟେସନର ନାମ-ନାଗପୁର ଜଙ୍କସନ, ଗୋଧାନୀ, ଭାରତୱାଡ଼ା, କଲମେଶ୍ୱର, କୋହାଲି, ସୋନଖମ୍ବ, ମେଟପଞ୍ଜରା, କାଟୋଲ, କଲମ୍ବା, ତିନଖେଡ଼ା, ନାରଖେଡ଼ ଜଙ୍କସନ
ଲାଇନ-3: ନାଗପୁର-ରାମଟେକ
- ଦୈର୍ଘ୍ୟ: 41.6 କିଲୋମିଟର
- ଆନୁମାନିକ ଦୈନିକ ଯାତ୍ରୀ ସଂଖ୍ୟା: 3,929
- ଶେଷରୁ ଶେଷ ଯାତ୍ରା ସମୟ: 60 ମିନିଟ
- ଷ୍ଟେସନ ସଂଖ୍ୟା: 7
- ଷ୍ଟେସନର ନାମ-ନାଗପୁର ଜଙ୍କସନ, କଲାମନା, କାମ୍ପଟି, କାହ୍ନାନ ଜଙ୍କସନ, ଡୁମରି ଖୁର୍ଦ, ଆମଦି ହାଲ୍ଟ, ରାମଟେକ
ଲାଇନ-4: ନାଗପୁର-ଭଣ୍ଡାରା ରୋଡ
- ଦୈର୍ଘ୍ୟ: 62.7 କିଲୋମିଟର
- ଆନୁମାନିକ ଦୈନିକ ଯାତ୍ରୀ ସଂଖ୍ୟା: 2,556
- ଶେଷରୁ ଶେଷ ଯାତ୍ରା ସମୟ: 55 ମିନିଟ
- ଷ୍ଟେସନ ସଂଖ୍ୟା: 8
- ଷ୍ଟେସନର ନାମ-ନାଗପୁର ଜଙ୍କସନ, କଲାମନା, କାମ୍ପଟି, କାହ୍ନାନ ଜଙ୍କସନ, ଚଚେର, ରେୱରାଲ, ଖାତ, ଭଣ୍ଡାରା ରୋଡ
ନାଗପୁର ବ୍ରଡଗେଜ ମେଟ୍ରୋର ପ୍ରଭାବ
1. ଉପାନ୍ତ ଅଞ୍ଚଳ ସହିତ ଉନ୍ନତ ସଂଯୋଗୀକରଣ: ନାଗପୁର ବ୍ରଡଗେଜ ମେଟ୍ରୋ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଏହାର ଉପକଣ୍ଠକୁ ନାଗପୁରର ସହରାଞ୍ଚଳ ସହିତ ସଂଯୋଗ କରି ସହର ମଧ୍ୟରେ ସଂଯୋଗ ବୃଦ୍ଧି କରିବା। ବ୍ରଡଗେଜ୍ ମେଟ୍ରୋ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଏକ ବ୍ୟାପକ ପରିବହନ ନେଟୱାର୍କ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବ, ଯାହା ଆଖପାଖ ସହର ଏବଂ ଅଞ୍ଚଳର ବାସିନ୍ଦାଙ୍କୁ ଅଧିକ ସୁବିଧାଜନକ ଏବଂ ଆରାମଦାୟକ ଯାତ୍ରା ବିକଳ୍ପ ଅନୁଭବ କରିବାରେ ସକ୍ଷମ କରିବ।
2. ଟ୍ରାଫିକ୍ ଭିଡ଼ ହ୍ରାସ: 2023 ମସିହାରେ, ସହରରେ ପଞ୍ଜୀକୃତ ହୋଇଥିବା ସମସ୍ତ ପ୍ରକାରର ଯାନ ସଂଖ୍ୟା ଅଭୂତପୂର୍ବ ସ୍ତରରେ 2.006 ମିଲିୟନରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲା। ନାଗପୁର ଆଞ୍ଚଳିକ ପରିବହନ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିବା ତଥ୍ୟ ସୂଚିତ କରେ ଯେ ସେହି ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ସହରର ରାସ୍ତାରେ 74,128 ନୂତନ ଯାନ, ଦୈନିକ ହାରାହାରି ପ୍ରାୟ 203 ଯାନ ପ୍ରବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା। ଘରୋଇ ଯାନ ପଞ୍ଜିକରଣରେ ଏହି କ୍ରମାଗତ ବୃଦ୍ଧି ସମଗ୍ର ସହରରେ ଟ୍ରାଫିକ୍ ଭିଡ଼କୁ ଆହୁରି ଖରାପ କରିଦେଇଛି। ଏକ ବିଶ୍ୱସନୀୟ ସାର୍ବଜନୀନ ପରିବହନ ବିକଳ୍ପ ପ୍ରଦାନ କରି, ନାଗପୁର ବ୍ରଡଗେଜ ମେଟ୍ରୋ ପ୍ରକଳ୍ପ ସହରରେ ଟ୍ରାଫିକ ଭିଡ଼କୁ ହ୍ରାସ କରିବ।
3. ଆର୍ଥିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧି-ନାଗପୁର ବ୍ରଡଗେଜ ମେଟ୍ରୋ ଶିଳ୍ପ କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଂଚିବାରେ ଉନ୍ନତି ଆଣିବ, ଅନେକ ନିଯୁକ୍ତି ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି କରିବ ଏବଂ ଗମନାଗମନ-ଭିତ୍ତିକ ବିକାଶ ଜରିଆରେ ରିଅଲ ଇଷ୍ଟେଟ ବିକାଶକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦେବ। ଏହା ସହରର ଉପକଣ୍ଠକୁ ବ୍ୟବସାୟକୁ ଆକର୍ଷିତ କରିବ, ଜମିର ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି କରିବ ଏବଂ ବାଣିଜ୍ୟିକ ଭିତ୍ତିଭୂମିକୁ ସମର୍ଥନ କରିବ, ଯାହା ନାଗପୁରକୁ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଆଞ୍ଚଳିକ ଅର୍ଥନୈତିକ ହବ୍ ଭାବରେ ସ୍ଥାନିତ କରିବ।
4. ପରିଚାଳନା ସୀମା ଏକୀକରଣ ପ୍ରସଙ୍ଗ: ନାଗପୁର ବ୍ରଡଗେଜ ମେଟ୍ରୋ ପ୍ରକଳ୍ପର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ବର୍ତ୍ତମାନର ରେଳପଥର ଉପଯୋଗ କରିବା, ଯାହା ପରିଚାଳନା ଏକୀକରଣକୁ ସୁଗମ କରିବା ପାଇଁ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ରେଳବାଇ ସହିତ ଘନିଷ୍ଠ ସମନ୍ୱୟ ଆବଶ୍ୟକ କରେ। ଏହି ଆବଶ୍ୟକତା ରୋଲିଂ ଷ୍ଟକ୍ର କାର୍ଯ୍ୟସୂଚୀ ଏବଂ ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣକୁ ଜଟିଳ କରିପାରେ।
5. କାର୍ଯ୍ୟକାରିତାରେ ବିଳମ୍ବ: ଯଦିଓ ପ୍ରକଳ୍ପ ପାଇଁ ବିସ୍ତୃତ ପ୍ରକଳ୍ପ ରିପୋର୍ଟ (ଡିପିଆର) ନଭେମ୍ବର 2019 ରେ ରେଳବାଇ ବୋର୍ଡରୁ ଏବଂ ଅକ୍ଟୋବର 2020 ରେ ମହାରାଷ୍ଟ୍ର କ୍ୟାବିନେଟରୁ ଅନୁମୋଦନ ପାଇଥିଲା, ତଥାପି ପ୍ରକଳ୍ପ ପାଇଁ ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ ହୋଇନାହିଁ, ଯାହା ପ୍ରକଳ୍ପ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରିବାରେ ବିଳମ୍ବକୁ ଦର୍ଶାଇଥାଏ।
ଉପସଂହାର
ନାଗପୁର ବ୍ରଡଗେଜ ମେଟ୍ରୋ ପ୍ରକଳ୍ପ ନାଗପୁରର ବାସିନ୍ଦାଙ୍କ ପାଇଁ ଏକାଧିକ ସୁବିଧା ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ। ଉପନଗରୀୟ ଅଞ୍ଚଳ ଏବଂ ଉପଗ୍ରହ ସହରଗୁଡ଼ିକୁ ସହରର ମୁଖ୍ୟ ରେଳ ଭିତ୍ତିଭୂମି ସହିତ ସଂଯୋଗ କରିବା ପାଇଁ ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ରଣନୈତିକ ଭାବେ ପରିକଳ୍ପନା କରାଯାଇଛି। ଏହି ସମନ୍ୱୟ ଦ୍ୱାରା ପାରିପାର୍ଶ୍ୱିକ ଅଞ୍ଚଳର ଅଧିବାସୀମାନେ ନାଗପୁର ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ, ନିଯୁକ୍ତି କେନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ସେବାଗୁଡ଼ିକୁ ଉନ୍ନତ ସୁବିଧା ପାଇପାରିବେ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଉଛି। ଏହାର ରଣନୈତିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ସତ୍ତ୍ୱେ, ପ୍ରକଳ୍ପର କାର୍ଯ୍ୟକାରିତାରେ ଯଥେଷ୍ଟ ବିଳମ୍ବ ହୋଇଛି। ଯଦିଓ ମହାରାଷ୍ଟ୍ର ରାଜ୍ୟ ସରକାର 2020 ରେ ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିଥିଲେ, ତଥାପି ଟେଣ୍ଡର କିମ୍ବା ସିଭିଲ୍ କାର୍ଯ୍ୟର ଆରମ୍ଭ ଭଳି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକାରିତା କାର୍ଯ୍ୟକଳାପରେ କୌଣସି ଅଗ୍ରଗତି ହୋଇନାହିଁ। ମୂଳତଃ 2025 ସୁଦ୍ଧା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବା ପାଇଁ ଧାର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଥିବା ବିକାଶର ବର୍ତ୍ତମାନର ଗତି ସମୟୋଚିତ ବିତରଣ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା ସୃଷ୍ଟି କରେ | ପ୍ରକଳ୍ପର ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସାମାଜିକ-ଅର୍ଥନୈତିକ ଏବଂ ସଂଯୋଗ ଲାଭକୁ ହୃଦୟଙ୍ଗମ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଅଧିକ ସକ୍ରିୟ ଏବଂ ସମନ୍ୱିତ କାର୍ଯ୍ୟକାରିତା ରଣନୀତି ଆବଶ୍ୟକ।
Non-starter. Too many operational conflicts between Maha Metro and Indian Railways. Just introducing air-conditioned MEMUs would have been more than adequate.